Matura rozszerzona z matematyki, 2025 · Informator maturalny: 31 zadań, razem 120 punktów. Działy: kombinatoryka, prawdopodobieństwo, stereometria, planimetria, geometria analityczna, rachunek różniczkowy. Przy każdym zadaniu jest treść, odpowiedź z klucza CKE i rozwiązanie krok po kroku.
W pewnym mieście jest prostopadły układ ulic, a ruch na każdej z nich jest dwukierunkowy. W centrum miasta znajduje się park, gdzie obowiązuje całkowity zakaz ruchu pojazdów. Schemat ulic w tym mieście wraz z położeniem parku przedstawiono poniżej na rysunku. Tomek znajduje się w punkcie $A$ miasta i chce dojechać samochodem najkrótszą drogą do punktu $B$.
Oblicz, ile jest najkrótszych dróg z $A$ do $B$. Zapisz obliczenia.
Pewna choroba dotyka $0{,}2\%$ całej populacji i w początkowym stadium nie daje widocznych objawów chorobowych. W ramach profilaktyki stosuje się pewien test przesiewowy, który daje wynik pozytywny lub negatywny. Prawdopodobieństwo tego, że test wykonany na osobie chorej da wynik pozytywny (oznaczający chorobę), jest równe $0{,}99$. Ponadto wiadomo, że prawdopodobieństwo tego, że test wykonany na osobie zdrowej da wynik negatywny, jest równe $0{,}98$.
Pan X poddał się testowi, który dał wynik pozytywny. Pozytywny wynik oznacza podejrzenie choroby.
Oblicz prawdopodobieństwo tego, że pan X jest rzeczywiście chory. Wynik zapisz w postaci ułamka dziesiętnego w zaokrągleniu do części setnych. Zapisz obliczenia.
Pan Nowak często gra z synem w szachy. Obliczył, że $40\%$ rozegranych z synem partii wygrywa.
Oblicz, ile partii szachów musi rozegrać z synem pan Nowak, aby prawdopodobieństwo wygrania przez ojca przynajmniej jednej partii w całej rozgrywce było większe od $0{,}95$. Zapisz obliczenia.
Niech $n$ będzie ustaloną liczbą naturalną dodatnią. Ze zbioru $\mathbb{M}=\{1;2;3;\ldots;3n+1\}$ losujemy jednocześnie trzy liczby. Zdarzenie $A$ odpowiada jednoczesnemu wylosowaniu ze zbioru $\mathbb{M}$ trzech liczb, których suma przy dzieleniu przez $3$ daje resztę $1$.
Tomek i Marek chcą wejść docelowo na szczyt $S$ pewnej góry. W chwili początkowej znajdują się w punkcie $P$ położonym na stoku góry dokładnie na północ od szczytu na wysokości $H_0$ metrów n.p.m. Tomek i Marek chcą dotrzeć do bazy $B$ znajdującej się dokładnie na południe od szczytu na przeciwległym południowym stoku góry na wysokości $H_1$ metrów n.p.m., a następnie z bazy wejść na szczyt leżący na wysokości $H_2$ metrów n.p.m. (zobacz rysunek 1.).
Oblicz długość najkrótszej drogi, jaką muszą pokonać, aby dotrzeć do bazy. Zapisz obliczenia.
Przyjmij, że góra jest stożkiem o kącie rozwarcia $\alpha$.
Wskazówka: Powierzchnia boczna stożka po rozcięciu wzdłuż tworzącej i rozłożeniu jest wycinkiem koła. Najkrótsza droga do bazy odpowiada najkrótszej drodze z punktu $P$ do $B$ na wycinku koła.
Dany jest trapez prostokątny $ABCD$ o kątach prostych przy wierzchołkach $A$ i $D$. Ramię $BC$ trapezu ma długość $5$. W ten trapez wpisano okrąg o środku w punkcie $S$ i promieniu $2$. Punkt $P$ jest punktem styczności tego okręgu i dłuższej podstawy $AB$ tego trapezu (zobacz rysunek).
Wykaż, że trójkąty $BPS$ i $BSC$ są trójkątami podobnymi, oraz oblicz skalę tego podobieństwa. Zapisz obliczenia.
W kartezjańskim układzie współrzędnych $(x,y)$ czworokąt $ABCD$ jest równoległobokiem takim, że $\overrightarrow{BD}=[-21,-7]$ i $\overrightarrow{DC}=[15,8]$.
Oblicz pole tego równoległoboku. Zapisz obliczenia.
W kartezjańskim układzie współrzędnych $(x,y)$ trapez $ABCD$ jest wpisany w okrąg o środku w punkcie $S=(19,-11)$ i promieniu $17\sqrt{2}$. Wierzchołek $A$ trapezu ma obie współrzędne ujemne, a odcinek $AB$ jest dłuższą z podstaw tego trapezu. Przekątna $AC$ trapezu $ABCD$ jest zawarta w prostej o równaniu $y=x$.
W kartezjańskim układzie współrzędnych $(x,y)$ proste o równaniach $2x+y-4m-4=0$ oraz $x-3y+5m+5=0$ przecinają się w punkcie $P$ o współrzędnych $(x_P,y_P)$.
Wyznacz wszystkie wartości parametru $m$, dla których współrzędne punktu $P$ spełniają warunki: $$x_P>0, \quad y_P>0, \quad y_P\geq x_P^2 \quad \text{oraz} \quad 2<-\frac{8}{(y_P)^2}+\frac{8}{x_P}.$$ Zapisz obliczenia.
W ostrosłupie prawidłowym czworokątnym $ABCDE$ punkt $O$ jest środkiem symetrii podstawy ostrosłupa. Stosunek obwodu podstawy $ABCD$ do sumy długości wszystkich krawędzi ostrosłupa jest równy $1:5$. Przez przekątną $AC$ podstawy i środek $S$ krawędzi bocznej $BE$ poprowadzono płaszczyznę.
Oblicz stosunek pola otrzymanego przekroju do pola podstawy ostrosłupa oraz miarę kąta $BSO$ (w zaokrągleniu do $1^\circ$). Zapisz obliczenia.
Wskazówka. Skorzystaj z tablicy wartości funkcji trygonometrycznych (Wybrane wzory matematyczne, strona 34).
Firma X wytwarza pewien produkt D. Badania rynku pokazały, że związek między ilością $Q$ produktu D, jaką firma jest w stanie zbyć na rynku, a ceną $P$ produktu jest następujący: $$P(Q)=90-0{,}1Q \quad \text{dla } Q\in[0,900],$$ gdzie $P$ jest ceną za jednostkę produktu w złotych, a $Q$ ilością produktu w tys. sztuk.
Koszty $K$ wytworzenia produktu D zależą od ilości $Q$ wytwarzanego produktu następująco: $$K(Q)=0{,}002Q^3+Q^2+29{,}9985Q+50,$$ gdzie $K$ jest kosztem produkcji w tys. zł.
Oblicz, przy jakiej wielkości produkcji firma X osiąga największy dochód. Wynik podaj zaokrąglony z dokładnością do 100 sztuk. Zapisz obliczenia.
Treść niekompletna — uzupełniamy ją z oficjalnego arkusza CKE.
Na rysunku poniżej przedstawiono położenie miejscowości $A$, $B$ i $C$ oraz zaznaczono odległości między nimi. O godzinie 9:00 z miejscowości $A$ do $C$ wyruszył zastęp harcerzy „Tropiciele” i przemieszczał się z prędkością $4$ km/h. O tej samej godzinie z miejscowości $B$ do $A$ wyruszył zastęp harcerzy „Korsarze” i przemieszczał się z prędkością $2$ km/h.
Wyznacz godzinę, o której odległość między tymi zastępami harcerzy będzie najmniejsza. Zapisz obliczenia.
Rozpatrujemy wszystkie takie prostopadłościany, w których suma długości wszystkich krawędzi jest równa $80$, pole powierzchni całkowitej jest równe $256$ i długości wszystkich krawędzi są nie mniejsze niż $4$.
Zadanie 18.1.
Wykaż, że układ równań $$4a+4b+4c=80 \qquad (1)$$ $$2ab+2bc+2ca=256 \qquad (2)$$ z niewiadomymi $a$ oraz $b$ ma rozwiązanie, które jest parą liczb rzeczywistych nie mniejszych od $4$ wtedy i tylko wtedy, gdy $c\in\left[4,\frac{28}{3}\right]$.
Zadanie 18.2.
Objętość $V$ każdego z rozpatrywanych prostopadłościanów można wyrazić za pomocą funkcji $$V(c)=c^3-20c^2+128c,$$ gdzie $c\in\left[4,\frac{28}{3}\right]$ jest długością jednej z krawędzi bryły.
Oblicz objętość tego spośród rozpatrywanych prostopadłościanów, którego objętość jest najmniejsza. Zapisz obliczenia.
Ciąg $(a_n)$ jest określony wzorem $$a_n=(n+5)^2\cdot\left(\frac{p+1}{(n+1)(n+2)}+\frac{2p+2}{(n+2)(n+3)}\right)$$ dla każdej liczby naturalnej $n\geq 1$.
Wyznacz wszystkie wartości parametru $p$, dla których granica ciągu $(a_n)$ jest równa $12$. Zapisz obliczenia.
W nieskończonym malejącym ciągu geometrycznym $(a_n)$, określonym dla $n\geq 1$, jest spełniony warunek $$\frac{a_5+a_3}{a_3}=\frac{29}{25}.$$ Suma wszystkich wyrazów tego ciągu o numerach parzystych jest równa $6$.
Wyznacz wzór ogólny na $n$-ty wyraz ciągu $(a_n)$. Zapisz obliczenia.
Cztery miasta $A$, $B$, $C$ i $D$ znajdują się w wierzchołkach kwadratu o boku $300$ km. Pewna firma dostała zlecenie na zaprojektowanie sieci dróg, która będzie łączyć każde dwa z tych miast. Sieć ma posiadać dwa węzły, a łączna długość dróg w sieci ma być możliwie najmniejsza. (Przykład sieci dróg z dwoma węzłami, łączącej każde dwa z miast, przedstawiono na poniższym rysunku).
Oblicz, jaka musi być długość najkrótszej takiej sieci dróg i gdzie muszą być zlokalizowane węzły tej sieci. Zapisz obliczenia.
Syzyf codziennie stoi przed zadaniem wtoczenia ciężkiej kamiennej kuli na szczyt pewnej góry. W chwili $t=0$ znajduje się on w punkcie $O$ oddalonym od szczytu o $4$ km, a położenie $x$ Syzyfa wtaczającego kulę jest opisane zależnością $$x(t)=-t^3+16{,}5t^2+180t \quad \text{dla } t\in[0,24],$$ gdzie $x$ jest wyrażone w metrach, a $t$ w godzinach.
Oś $Ox$ jest skierowana do wierzchołka góry i jest styczna w każdym punkcie do zbocza góry.
Oblicz najmniejszą odległość, na jaką Syzyf zbliży się do wierzchołka góry, oraz największą prędkość, z jaką wtacza kamień pod górę. Zapisz obliczenia.
Na rysunku poniżej przedstawiono fragment wykresu wielomianu $W$ określonego wzorem $$W(x)=\frac{1}{8}x^3-2x^2+\frac{67}{8}x-3$$ dla każdego $x\in\mathbb{R}$.
Oblicz wszystkie pierwiastki wielomianu $W$. Zapisz obliczenia.
Dany jest układ równań $$\begin{cases} mx+y=m^2 \\ 4x+my=8 \end{cases} \qquad (1)$$ z niewiadomymi $x$ i $y$ oraz parametrem $m\in\mathbb{R}$.
Wyznacz wszystkie wartości parametru $m$, dla których układ jest oznaczony, a para liczb $(x,y)$ będąca rozwiązaniem układu spełnia warunek $|x+y|<2$. Zapisz obliczenia.