Liczydłomatematyka · webp.pl

Informator maturalny 2025 – poziom rozszerzony – zadanie 4

Matura rozszerzona · 2025 · Informator maturalny · funkcje · 3 punkty

Funkcja $f$ jest określona wzorem $f(x)=\dfrac{-3x+41}{x-13}$ dla każdej liczby rzeczywistej $x\neq 13$.

Punktem kratowym nazywamy punkt w kartezjańskim układzie współrzędnych, którego obie współrzędne są liczbami całkowitymi.

Wyznacz wszystkie punkty kratowe należące do wykresu funkcji $f$. Zapisz obliczenia.

Odpowiedź (klucz CKE)
$(11, -4)$, $(12, -5)$, $(14, -1)$, $(15, -2)$

Rozwiązanie przygotowane z pomocą AI — sprawdź rachunki

Rozwiązanie wygenerowane przez AI — sprawdź rachunki.

Funkcja jest dana wzorem $f(x)=\frac{-3x+41}{x-13}$. Szukamy punktów kratowych na wykresie, czyli takich $x\in\mathbb{R}\setminus\{13\}$, że $f(x)\in\mathbb{Z}$.

Niech $y=f(x)$. Wtedy $y=\frac{-3x+41}{x-13}$. Przekształcamy: $y(x-13)=-3x+41$, czyli $yx-13y=-3x+41$, więc $yx+3x=13y+41$, stąd $x(y+3)=13y+41$.

Jeśli $y+3=0$, czyli $y=-3$, to lewa strona jest zerem, a prawa: $13\cdot(-3)+41=-39+41=2\neq0$, więc równanie nie ma rozwiązania. Zatem $y\neq-3$ i możemy podzielić: $x=\frac{13y+41}{y+3}$.

Ponieważ $x$ ma być liczbą całkowitą (bo punkt kratowy), to $\frac{13y+41}{y+3}\in\mathbb{Z}$. Wykonujemy dzielenie wielomianów: $(13y+41):(y+3)=13$ z resztą $41-13\cdot3=41-39=2$. Czyli $\frac{13y+41}{y+3}=13+\frac{2}{y+3}$.

Aby ta liczba była całkowita, $\frac{2}{y+3}$ musi być całkowite, czyli $y+3$ musi być dzielnikiem liczby $2$. Dzielniki $2$ to: $1, -1, 2, -2$.

Rozpatrujemy przypadki:

1) $y+3=1 \Rightarrow y=-2$, wtedy $x=13+\frac{2}{1}=15$.

2) $y+3=-1 \Rightarrow y=-4$, wtedy $x=13+\frac{2}{-1}=11$.

3) $y+3=2 \Rightarrow y=-1$, wtedy $x=13+\frac{2}{2}=14$.

4) $y+3=-2 \Rightarrow y=-5$, wtedy $x=13+\frac{2}{-2}=12$.

Otrzymujemy pary $(x,y)$: $(15,-2)$, $(11,-4)$, $(14,-1)$, $(12,-5)$. Wszystkie $x$ są różne od $13$.

Zatem punkty kratowe należące do wykresu funkcji $f$ to: $(11,-4)$, $(12,-5)$, $(14,-1)$, $(15,-2)$.

‹ Poprzednie zadanieNastępne zadanie ›

Cały arkusz: Matura rozszerzona 2025 · Informator maturalny · wszystkie arkusze — matura rozszerzona