Jak się pisze „wziąć”? Wziąć czy wziąść – poprawna pisownia
Poprawnie: „wziąć”, nie „wziąść”. Wpisz swoją wersję albo całe zdanie, a narzędzie wskaże błędną formę.
-
1Wprowadź dane
Wpisz treść, wklej tekst lub załaduj plik z dysku. -
2Kliknij przycisk
Narzędzie natychmiast przetworzy Twoje dane w przeglądarce. -
3Pobierz wynik
Skopiuj gotowy tekst lub zapisz plik na urządzeniu.
return "Wynik gotowy w 0.1s";
}
Poprawna pisownia
Poprawny bezokolicznik to „wziąć”, nie „wziąść”.
Błędne zapisy
Rodzaj błędu
Formy w tabeli
poprawne, błędne i zależne od kontekstu
Werdykt pojawia się od razu. Kilka wersji oddziel słowem „czy” albo ukośnikiem. Możesz też wkleić całe zdanie (do 200 znaków), a wskażemy w nim zapisy ze słownika. Zapis bez polskich znaków też zostanie rozpoznany.
Formy i ich pisownia
| Forma | Ocena | Uwaga |
|---|---|---|
| wziąć | Poprawnie | poprawny bezokolicznik to „wziąć”, nie „wziąść”. |
| wziąść | Błędnie | Poprawnie: „wziąć”. |
| wziaść | Błędnie | Poprawnie: „wziąć”. |
| wzionść | Błędnie | Poprawnie: „wziąć”. |
Najczęstsze pytania: krótkie odpowiedzi
| Pytanie | Odpowiedź |
|---|---|
| wziąć czy wziąść? | Poprawnie: „wziąć”. Bezokolicznik kończy się na „-ąć”: „wziąć”. Forma „wziąść” jest błędna. |
Reguła
Bezokolicznik kończy się na „-ąć”: „wziąć”. Forma „wziąść” jest błędna.
Dlaczego tak?
Poprawny bezokolicznik to „wziąć” (zakończenie „-ąć”). Popularna forma „wziąść” to błąd językowy — powstaje przez analogię do czasowników typu „gryźć”, „leźć”. W polszczyźnie ogólnej „wziąść” jest niedopuszczalne. Odmiana również nie ma „ś”: wezmę, weźmiesz, weźmie, wzięli, wzięła.
Przykłady użycia
- Muszę wziąć parasol.
- Mogę wziąć ostatni kawałek?
Sprawdzanie całego zdania
Wklej zdanie, a narzędzie wskaże w nim zapisy ze słownika poradnika, także te bez polskich znaków. Ocena dotyczy typowego znaczenia: „dla tego chłopca” czy „szedł za nim” są poprawne, choć „dlatego” i „zanim” piszemy razem. To nie jest pełny korektor tekstu.
Jak czytać werdykt
„Poprawnie” i „Błędnie” dotyczą zapisu w typowym znaczeniu. „Zależy od kontekstu” oznacza formę poprawną w innym zdaniu, np. „dziękuje” mówi się o kimś trzecim. Kliknij „Zobacz hasło”, żeby poznać regułę i przykłady.
Ta sama zasada (forma czasownika)
Sprawdź też inne hasła
Oceń to narzędzie:
Powiązane narzędzia
Inne narzędzia, które mogą Ci się przydaćWziąć czy wziąść? Poprawna forma bezokolicznika
Poprawnie piszemy „wziąć”, z zakończeniem „-ąć”. Forma „wziąść”, z literą „ś” przed końcowym „ć”, jest błędem ortograficznym i jednym z najczęstszych potknięć w polszczyźnie. Błędne są też zapisy „wziaść” i „wzionść”.
Czasownik „wziąć” znaczy chwycić, zabrać, przyjąć albo zacząć coś robić („wziąć się do pracy”). Wymawiamy go mniej więcej jak „wzionć”, stąd zapisy fonetyczne, ale w piśmie zostaje „ą”. W polu powyżej wpiszesz własną wersję: samo słowo, pytanie typu „wziąść czy wziąć” albo całe zdanie do 200 znaków. Narzędzie wskaże w nim błędną formę i rozpozna też zapis bez polskich znaków. Pod polem jest tabela form z oceną, a przycisk „Kopiuj hasło z regułą” kopiuje regułę razem z przykładami.
Reguła: dlaczego piszemy „wziąć” bez litery „ś”?
O końcówce bezokolicznika decyduje to, co widać w odmianie czasownika:
- Odmiana: ja wezmę, ty weźmiesz, on weźmie, oni wezmą. Przed końcówką stoi „m”. Czasowniki z „m” lub „n” w tym miejscu mają bezokolicznik na „-ąć”: zacznę → zacząć, tnę → ciąć, przyjmę → przyjąć. Bezokolicznik na „-ść” albo „-źć” mają czasowniki, w których odmianie pojawia się „s”, „z”, „t” lub „d”: niosę → nieść, gryzę → gryźć, wiodę → wieść.
- ja wezmę, ty weźmiesz, on weźmie (miękkie „ź”, ale żadnego „ś”)
- ja wziąłem, ona wzięła, oni wzięli (przed „ł” nie ma spółgłoski syczącej)
- Historia słowa: „wziąć” pochodzi od prasłowiańskiego vъzęti, złożonego z przedrostka vъz- i czasownika jęti (dzisiejsze „jąć”). Prasłowiańska końcówka -ti dała polskie „-ć”. Głoski [ś] w tym słowie nie było nigdy.
Dlaczego popełniamy błąd „wziąść”? Błędna analogia
Forma „wziąść” powstaje przez błędną analogię. Wiele częstych czasowników kończy się na „-ść” lub „-źć”:
- nieść (ja niosę: rdzeń nios- + -ć)
- wieść (ja wiodę)
- kraść (ja kradnę, on kradł)
- gryźć, leźć (ja gryzę, ja lezę)
Ucho podsuwa ten wzór, a mowa potoczna go utrwala. „Wziąć” należy jednak do grupy na „-ąć”, razem z dąć, giąć, ciąć, począć, zacząć i przyjąć. Zapis „zacząść” razi od razu, a to ten sam typ czasownika.
Tabela porównawcza: wziąć czy wziąść i podobne czasowniki
| Poprawny bezokolicznik | Błędny zapis | Formy odmienione (poprawne) | Wskazówka do zapamiętania |
|---|---|---|---|
| wziąć | wziąść | wezmę, weźmie, wzięli | „m” w odmianie → „-ąć” |
| począć | począść | pocznę, pocznie, poczęli | „n” w odmianie → „-ąć” |
| zacząć | zacząść | zacznę, zacznie, zaczęli | „n” w odmianie → „-ąć” |
| przyjąć | przyjąść | przyjmę, przyjmie, przyjęli | „m” w odmianie → „-ąć” |
| nieść | nieć | niosę, niesie, nieśli | „s” w odmianie → „-ść” |
| gryźć | gryść | gryzę, gryzie, gryźli | „z” w odmianie → „-źć” |
Odmiana czasownika „wziąć”
„Wziąć” jest czasownikiem dokonanym, więc nie ma czasu teraźniejszego: „wezmę” to czas przyszły. Jego niedokonany odpowiednik to „brać” (biorę, bierzesz).
| Osoba | Czas przyszły | Czas przeszły (r. męski / żeński) |
|---|---|---|
| ja | wezmę | wziąłem / wzięłam |
| ty | weźmiesz | wziąłeś / wzięłaś |
| on, ona, ono | weźmie | wziął / wzięła / wzięło |
| my | weźmiemy | wzięliśmy / wzięłyśmy |
| wy | weźmiecie | wzięliście / wzięłyście |
| oni, one | wezmą | wzięli / wzięły |
Tryb rozkazujący: weź, weźmy, weźcie. Tryb przypuszczający: wziąłbym, wzięłabym, wzięlibyśmy. Imiesłowy: wzięty, wziąwszy; rzeczownik odczasownikowy: wzięcie. W żadnej z tych form nie ma „ś”.
Przykłady użycia słowa „wziąć” w zdaniach
- Chciałbym wziąć udział w tegorocznym maratonie miejskim.
- Musisz wziąć pod uwagę wszystkie dodatkowe koszty przed podpisaniem umowy.
- Weź głęboki oddech i spróbuj się uspokoić przed wystąpieniem.
- Czy możesz wziąć ze sobą te dokumenty, kiedy będziesz jechał do biura?
- Postanowiła wziąć sprawy w swoje ręce i założyć własną działalność gospodarczą.
Często zadawane pytania
Wziąść czy wziąć – która forma jest poprawna?
Poprawna jest wyłącznie forma „wziąć”. „Wziąść” to błąd, także w mowie, choć słychać go bardzo często.
Dlaczego forma „wziąść” jest tak powszechna, skoro jest błędna?
Działa analogia do częstych czasowników na „-ść”, takich jak nieść, kraść czy wieść. Błąd utrwala się w mowie potocznej i stamtąd trafia do tekstów pisanych.
Czy „powziąć”, „podjąć” i „odjąć” też piszemy bez „ś”?
Tak. „Powziąć” i „przedsięwziąć” to złożenia od „wziąć”, a „podjąć”, „odjąć”, „przyjąć” czy „zdjąć” pochodzą od dawnego „jąć”, z którego wywodzi się też samo „wziąć”. Wszystkie kończą się na „-ąć” (nie: powziąść, podjąść).
Jak najłatwiej wytłumaczyć dziecku poprawną pisownię „wziąć”?
Porównaj je z „zacząć”: jak „zacznę” daje „zacząć”, tak „wezmę” daje „wziąć”. Dziecko samo usłyszy, że „zacząść” brzmi źle, a „wziąść” to ten sam błąd.
Jakie są synonimy słowa „wziąć”?
Zależnie od kontekstu: zabrać, pobrać, chwycić, przyjąć, kupić („wezmę ten płaszcz”). W stałych wyrażeniach: „wziąć udział” to „uczestniczyć”, „wziąć pod uwagę” to „uwzględnić”.