Wielomian $f$ zmiennej rzeczywistej $x$ jest określony wzorem $f(x)=x^3+ax^2+bx+c$, gdzie $a,b,c\in\mathbb{R}$. Liczba $-2$ jest miejscem zerowym tego wielomianu. W układzie współrzędnych $(x,y)$ styczna do wykresu wielomianu $f$ w punkcie $A$ o pierwszej współrzędnej równej $-2$ przecina ten wykres w punkcie $P=(1,9)$. Wyznacz wzór wielomianu $f$.
Matura rozszerzona – czerwiec 2025 – zadanie 11
Matura rozszerzona · 2025 · Czerwiec · rachunek różniczkowy · 4 punkty
Odpowiedź (klucz CKE)
Rozwiązanie przygotowane z pomocą AI — sprawdź rachunki
Rozwiązanie wygenerowane przez AI — sprawdź rachunki.
Skoro $-2$ jest miejscem zerowym wielomianu $f(x)=x^3+ax^2+bx+c$, to $f(-2)=0$, czyli $(-2)^3 + a(-2)^2 + b(-2) + c = 0$, co daje $-8 + 4a - 2b + c = 0$.
Punkt $P=(1,9)$ leży na wykresie wielomianu, więc $f(1)=9$, czyli $1^3 + a\cdot1^2 + b\cdot1 + c = 9$, co daje $1 + a + b + c = 9$.
Styczna do wykresu w punkcie o odciętej $x=-2$ przechodzi przez punkt $P=(1,9)$. Współczynnik kierunkowy tej stycznej to $f'(-2)$. Obliczamy pochodną: $f'(x)=3x^2+2ax+b$, więc $f'(-2)=3\cdot(-2)^2 + 2a\cdot(-2) + b = 12 - 4a + b$.
Współczynnik kierunkowy prostej przechodzącej przez punkty $(-2,0)$ i $(1,9)$ wynosi $\frac{9-0}{1-(-2)} = \frac{9}{3}=3$. Zatem $f'(-2)=3$, czyli $12 - 4a + b = 3$.
Rozwiązujemy układ trzech równań: $\begin{cases} -8+4a-2b+c=0 \\ 1+a+b+c=9 \\ 12-4a+b=3 \end{cases}$.
Z trzeciego równania: $12-4a+b=3 \Rightarrow -4a+b=-9 \Rightarrow b=4a-9$.
Podstawiamy $b=4a-9$ do pierwszego i drugiego równania. Pierwsze: $-8+4a-2(4a-9)+c=0 \Rightarrow -8+4a-8a+18+c=0 \Rightarrow -4a+10+c=0 \Rightarrow c=4a-10$. Drugie: $1+a+(4a-9)+c=9 \Rightarrow 1+a+4a-9+c=9 \Rightarrow 5a-8+c=9 \Rightarrow c=17-5a$.
Porównujemy wyrażenia na $c$: $4a-10=17-5a \Rightarrow 9a=27 \Rightarrow a=3$. Wtedy $b=4\cdot3-9=12-9=3$ oraz $c=4\cdot3-10=12-10=2$.
Zatem $f(x)=x^3+3x^2+3x+2$.
Cały arkusz: Matura rozszerzona 2025 · Czerwiec · wszystkie arkusze — matura rozszerzona