Liczydłomatematyka · webp.pl

Matura rozszerzona – czerwiec 2022 – zadanie 14

Matura rozszerzona · 2022 · Czerwiec · geometria analityczna · 6 punktów

Dane są okrąg $o_1$ o równaniu

$$ (x-6)^2+(y-4)^2=98$$

oraz okrąg $o_2$ o promieniu $2\sqrt{5}$. Środki okręgów $o_1$ i $o_2$ leżą po różnych stronach prostej $k$ o równaniu $y=-3x-6$, a punkty wspólne obu okręgów leżą na prostej $k$. Wyznacz równanie okręgu $o_2$.

Odpowiedź (klucz CKE)
$(x+3)^2+(y-1)^2=20$

Rozwiązanie przygotowane z pomocą AI — sprawdź rachunki

Rozwiązanie wygenerowane przez AI — sprawdź rachunki.

Okrąg $o_1$ ma środek $S_1=(6,4)$ i promień $R_1=\sqrt{98}=7\sqrt{2}$. Punkty wspólne obu okręgów leżą na prostej $k: y=-3x-6$, więc prosta $k$ jest wspólną cięciwą okręgów $o_1$ i $o_2$.

Odległość środka $S_1$ od prostej $k$: $d_1=\frac{| -3\cdot 6 - 4 - 6 |}{\sqrt{(-3)^2+(-1)^2}}=\frac{| -18-4-6 |}{\sqrt{9+1}}=\frac{28}{\sqrt{10}}=\frac{14\sqrt{10}}{5}$.

Z własności cięciwy: odległość środka okręgu od cięciwy $d$, promień $R$ i połowa długości cięciwy $\frac{l}{2}$ spełniają $R^2=d^2+\left(\frac{l}{2}\right)^2$. Dla $o_1$: $\left(\frac{l}{2}\right)^2=R_1^2-d_1^2=98-\frac{196\cdot 10}{25}=98-\frac{1960}{25}=98-78.4=19.6=\frac{98}{5}$.

Środki $S_1$ i $S_2$ leżą po różnych stronach prostej $k$, więc odległość $d_2$ środka $S_2$ od $k$ ma przeciwny znak (ale wartość bezwzględną taką samą jak $d_1$ dla $o_2$). Ponieważ punkty wspólne są te same, połowa cięciwy $\frac{l}{2}$ jest taka sama. Dla $o_2$: $R_2=2\sqrt{5}$, więc $R_2^2=20$. Mamy $20=d_2^2+\frac{98}{5}$, stąd $d_2^2=20-\frac{98}{5}=\frac{100}{5}-\frac{98}{5}=\frac{2}{5}$, czyli $d_2=\sqrt{\frac{2}{5}}=\frac{\sqrt{10}}{5}$.

Odległość $d_2$ jest mniejsza niż $d_1$, więc $S_2$ leży bliżej prostej $k$. Ponieważ $S_1$ i $S_2$ leżą po przeciwnych stronach $k$, wektor od $S_1$ do prostej $k$ i od $S_2$ do prostej $k$ mają przeciwne zwroty. Wyznaczamy prostą prostopadłą do $k$ przechodzącą przez $S_1$: prostopadła ma współczynnik $\frac{1}{3}$ (bo $k: y=-3x-6$), równanie: $y-4=\frac{1}{3}(x-6)$, czyli $y=\frac{1}{3}x+2$.

Punkt $P$ przecięcia tej prostej z $k$: $\frac{1}{3}x+2=-3x-6 \Rightarrow \frac{1}{3}x+3x=-8 \Rightarrow \frac{10}{3}x=-8 \Rightarrow x=-2.4$, $y=\frac{1}{3}\cdot(-2.4)+2=-0.8+2=1.2$. Odległość $|S_1P|=d_1=\frac{14\sqrt{10}}{5}$. Szukamy punktu $S_2$ na tej samej prostej prostopadłej, ale po przeciwnej stronie $k$, w odległości $d_2=\frac{\sqrt{10}}{5}$ od $P$. Wektor $\overrightarrow{PS_1}=(6+2.4,4-1.2)=(8.4,2.8)$ ma długość $d_1$. Wektor $\overrightarrow{PS_2}$ ma przeciwny zwrot i długość $d_2$, więc $\overrightarrow{PS_2}=-\frac{d_2}{d_1}\cdot\overrightarrow{PS_1}=-\frac{\frac{\sqrt{10}}{5}}{\frac{14\sqrt{10}}{5}}\cdot(8.4,2.8)=-\frac{1}{14}\cdot(8.4,2.8)=(-0.6,-0.2)$.

Zatem $S_2=P+\overrightarrow{PS_2}=(-2.4-0.6,1.2-0.2)=(-3,1)$. Równanie okręgu $o_2$: $(x+3)^2+(y-1)^2=(2\sqrt{5})^2=20$.

‹ Poprzednie zadanieNastępne zadanie ›

Cały arkusz: Matura rozszerzona 2022 · Czerwiec · wszystkie arkusze — matura rozszerzona