Liczydłomatematyka · webp.pl

Matura rozszerzona – czerwiec 2021 – zadanie 13

Matura rozszerzona · 2021 · Czerwiec · rachunek różniczkowy · 5 punktów

Dana jest funkcja $f$ określona wzorem $f(x)=\frac{x^3+k}{x}$ dla każdej liczby rzeczywistej $x\neq0$. Oblicz wartość $k$, dla której prosta o równaniu $y=-x$ jest styczna do wykresu funkcji $f$.

Odpowiedź (klucz CKE)
$k=-\frac{4}{27}$

Rozwiązanie przygotowane z pomocą AI — sprawdź rachunki

Rozwiązanie wygenerowane przez AI — sprawdź rachunki.

Funkcja dana jest wzorem $f(x)=\frac{x^3+k}{x}=x^2+\frac{k}{x}$ dla $x\neq0$.

Pochodna funkcji: $f'(x)=2x-\frac{k}{x^2}$.

Prosta $y=-x$ ma współczynnik kierunkowy $-1$, więc w punkcie styczności $x_0$ musi zachodzić $f'(x_0)=-1$.

Równanie stycznej: $y=f'(x_0)(x-x_0)+f(x_0)$. Ponieważ styczna ma być dokładnie prostą $y=-x$, to współczynnik kierunkowy $f'(x_0)=-1$ oraz wyraz wolny $-x_0$ musi się zgadzać, czyli $f(x_0)-f'(x_0)x_0=0$.

Podstawiamy $f'(x_0)=-1$ do warunku na wyraz wolny: $f(x_0)-(-1)x_0=0 \Rightarrow f(x_0)+x_0=0$.

Zatem mamy układ: $f'(x_0)=2x_0-\frac{k}{x_0^2}=-1$ oraz $f(x_0)+x_0=x_0^2+\frac{k}{x_0}+x_0=0$.

Z drugiego równania: $x_0^2+x_0+\frac{k}{x_0}=0 \;\Rightarrow\; x_0^3+x_0^2+k=0$ (mnożymy przez $x_0\neq0$).

Z pierwszego równania: $2x_0-\frac{k}{x_0^2}=-1 \;\Rightarrow\; 2x_0^3-k=-x_0^2 \;\Rightarrow\; 2x_0^3+x_0^2-k=0$.

Odejmujemy od drugiego równania pierwsze: $(2x_0^3+x_0^2-k)-(x_0^3+x_0^2+k)=0 \;\Rightarrow\; x_0^3-2k=0 \;\Rightarrow\; k=\frac{x_0^3}{2}$.

Podstawiamy $k=\frac{x_0^3}{2}$ do równania $x_0^3+x_0^2+k=0$: $x_0^3+x_0^2+\frac{x_0^3}{2}=0 \;\Rightarrow\; \frac{3}{2}x_0^3+x_0^2=0 \;\Rightarrow\; x_0^2\left(\frac{3}{2}x_0+1\right)=0$.

Ponieważ $x_0\neq0$, mamy $\frac{3}{2}x_0+1=0 \;\Rightarrow\; x_0=-\frac{2}{3}$.

Stąd $k=\frac{x_0^3}{2}=\frac{\left(-\frac{2}{3}\right)^3}{2}=\frac{-\frac{8}{27}}{2}=-\frac{4}{27}$.

Odpowiedź: $k=-\frac{4}{27}$.

‹ Poprzednie zadanieNastępne zadanie ›

Cały arkusz: Matura rozszerzona 2021 · Czerwiec · wszystkie arkusze — matura rozszerzona