Rozwiązanie wygenerowane przez AI — sprawdź rachunki.
Niech $|AC|=|BC|=6$, $D$ środkiem $AB$, okrąg o środku $D$ styczny do $AC$ w $M$. Punkty $K$ na $AC$, $L$ na $BC$ takie, że $|KC|=|LC|=2$ i odcinek $KL$ styczny do okręgu. Oznaczmy $|AM|=x$, $|MC|=6-x$. Trzeba pokazać, że $\frac{x}{6-x}=\frac{4}{5}$, czyli $5x=24-4x$, $9x=24$, $x=\frac{8}{3}$.
Ponieważ $|KC|=2$, to $|AK|=6-2=4$. Z twierdzenia o stycznych do okręgu: odcinki styczne z punktu $K$ do okręgu mają równe długości. Niech $T$ punkt styczności $KL$ z okręgiem. Wtedy $|KT|=|KM|$ (z punktu $K$) oraz $|LT|=|LN|$ (z punktu $L$), gdzie $N$ punkt styczności z $BC$ (ale nie jest potrzebne). Mamy $|KM|=|KT|$.
Zauważmy, że $|KM|=|AK|-|AM|=4-x$. Zatem $|KT|=4-x$. Podobnie z punktu $L$: $|LN|=|CL|-|CN|$, ale $|CL|=2$, a $|CN|$ to odległość od $C$ do punktu styczności okręgu z $BC$? Okrąg nie jest styczny do $BC$, więc nie możemy tak. Zamiast tego, skorzystamy z faktu, że $KL$ jest styczny do okręgu, więc odległość środka $D$ od prostej $KL$ jest równa promieniowi $r$ okręgu. Promień $r=|DM|$, bo $DM$ jest prostopadły do $AC$ (styczność).
Trójkąt $ABC$ równoramienny, $D$ środek podstawy $AB$, więc $CD$ jest wysokością. Oznaczmy $|AB|=2a$. Z twierdzenia Pitagorasa w $\triangle ADC$: $|AD|=a$, $|AC|=6$, $|CD|=\sqrt{36-a^2}$.
Promień $r=|DM|$ to odległość $D$ od $AC$. Można obliczyć pole $\triangle ADC$ na dwa sposby: $\frac{1}{2}\cdot|AC|\cdot|DM|=\frac{1}{2}\cdot|AD|\cdot|CD|$. Czyli $6\cdot r = a\cdot\sqrt{36-a^2}$, więc $r=\frac{a\sqrt{36-a^2}}{6}$.
Z drugiej strony, rozważmy trójkąt $KLC$: $|KC|=|LC|=2$, więc $\triangle KLC$ równoramienny. Kąt przy wierzchołku $C$ to $\angle ACB=\gamma$. Z twierdzenia cosinusów dla $\triangle ABC$: $\cos\gamma=\frac{6^2+6^2-(2a)^2}{2\cdot6\cdot6}=\frac{72-4a^2}{72}=1-\frac{a^2}{18}$.
W $\triangle KLC$: $|KL|^2=2^2+2^2-2\cdot2\cdot2\cdot\cos\gamma=8-8\left(1-\frac{a^2}{18}\right)=8-8+\frac{8a^2}{18}=\frac{4a^2}{9}$, więc $|KL|=\frac{2a}{3}$.
Odległość środka $D$ od prostej $KL$ to $r$. Obliczmy pole $\triangle KLC$: podstawa $|KL|=\frac{2a}{3}$, wysokość z $C$ na $KL$ oznaczmy $h_C$. Z pola $\triangle KLC$: $\frac{1}{2}\cdot|KL|\cdot h_C = \frac{1}{2}\cdot|KC|\cdot|LC|\cdot\sin\gamma$. Stąd $h_C=\frac{2\cdot2\cdot\sin\gamma}{|KL|}=\frac{4\sin\gamma}{2a/3}=\frac{6\sin\gamma}{a}$.
Punkt $D$ leży na wysokości $CD$ trójkąta $ABC$. Odległość $D$ od $KL$ można wyrazić przez odległość $C$ od $KL$ i odległość $D$ od $C$. Niech $h_D$ odległość $D$ od $KL$. W trójkącie $KLC$, prosta $KL$ jest ustalona, punkt $C$ w odległości $h_C$, punkt $D$ leży na prostej $CD$ prostopadłej do $AB$? Raczej: $CD$ jest wysokością w $\triangle ABC$, ale niekoniecznie prostopadłą do $KL$. Jednak możemy skorzystać z podobieństwa trójkątów.
Rozważmy trójkąt $ABC$ i odcinek $KL$ równoległy do $AB$? Sprawdźmy: $\triangle KLC$ jest podobny do $\triangle ABC$? Kąt $\angle KLC = \angle ABC$? W $\triangle KLC$ kąty przy podstawie $KL$ są równe, bo to trójkąt równoramienny. Kąt przy $C$ to $\gamma$, więc kąty przy $K$ i $L$ to $\frac{\pi-\gamma}{2}$. W $\triangle ABC$ kąty przy $A$ i $B$ też są równe, $\alpha=\beta=\frac{\pi-\gamma}{2}$. Zatem $\triangle KLC$ jest podobny do $\triangle ABC$ (kąty takie same). Skala podobieństwa: $\frac{|KC|}{|AC|}=\frac{2}{6}=\frac{1}{3}$. Zatem $|KL|=\frac{1}{3}|AB|=\frac{2a}{3}$, co zgadza się z wcześniejszym obliczeniem.
Ponieważ $\triangle KLC \sim \triangle ABC$, to odpowiednie wysokości są w skali $\frac{1}{3}$. Wysokość z $C$ w $\triangle KLC$ to $h_C$, a w $\triangle ABC$ wysokość z $C$ to $|CD|=\sqrt{36-a^2}$. Zatem $h_C=\frac{1}{3}\sqrt{36-a^2}$.
Z drugiej strony $h_C=\frac{6\sin\gamma}{a}$. Porównujemy: $\frac{1}{3}\sqrt{36-a^2}=\frac{6\sin\gamma}{a}$. Ale $\sin\gamma=\sqrt{1-\cos^2\gamma}=\sqrt{1-\left(1-\frac{a^2}{18}\right)^2}=\sqrt{\frac{a^2}{9}-\frac{a^4}{324}}$? Można prościej: $\sin\gamma=\frac{2\cdot \text{pole}_{ABC}}{6\cdot6}$? Lepiej: $\sin\gamma=\frac{2\cdot \frac{1}{2}\cdot|AB|\cdot|CD|}{|AC|\cdot|BC|}=\frac{2a\cdot\sqrt{36-a^2}}{36}=\frac{a\sqrt{36-a^2}}{18}$.
Podstawiamy do równania: $\frac{1}{3}\sqrt{36-a^2}=\frac{6}{a}\cdot\frac{a\sqrt{36-a^2}}{18}=\frac{6\sqrt{36-a^2}}{18}=\frac{1}{3}\sqrt{36-a^2}$. Tożsamość, więc nie daje informacji o $a$.
Skorzystajmy z warunku styczności $KL$ do okręgu: odległość $D$ od $KL$ równa $r$. Ponieważ $\triangle KLC \sim \triangle ABC$, a $D$ jest środkiem podstawy $AB$, to odległość $D$ od $KL$ można wyrazić przez odległość $C$ od $KL$ i podobieństwo. Niech $h_D$ odległość $D$ od $KL$. Ponieważ $D$ leży na wysokości $CD$, to $h_D$ jest liniową funkcją odległości $D$ od $C$. Dokładniej, rozważmy prostą $KL$ i punkt $C$ w odległości $h_C$ od niej. Punkt $D$ leży na prostej prostopadłej do $KL$ przechodzącej przez $C$? Nie, $KL$ nie jest równoległa do $AB$, ale podobieństwo mówi, że $KL \parallel AB$? Sprawdźmy: w podobnych trójkątach $KLC$ i $ABC$ odpowiadające boki $KL$ i $AB$ są równoległe? Kąty przy $K$ i $A$ są równe, więc proste $KL$ i $AB$ są równoległe (kąty odpowiadające). Zatem $KL \parallel AB$.
Skoro $KL \parallel AB$, to odległość $D$ od $KL$ jest taka sama jak odległość $D$ od $AB$? Nie, $D$ leży na $AB$, więc odległość $D$ od $AB$ wynosi 0. To nieprawda. Odległość punktu $D$ od prostej $KL$ jest równa odległości między prostymi równoległymi $AB$ i $KL$ pomniejszonej o odległość $D$ od $AB$? Raczej: $D$ leży na $AB$, więc odległość $D$ od $KL$ to odległość między prostymi $AB$ i $KL$, bo $D$ leży na jednej z nich. Zatem $h_D = d(AB, KL)$.
Odległość między $AB$ a $KL$ można obliczyć jako różnicę wysokości trójkątów $ABC$ i $KLC$ opuszczonych z $C$. Wysokość z $C$ w $\triangle ABC$ to $|CD|=\sqrt{36-a^2}$. Wysokość z $C$ w $\triangle KLC$ to $h_C=\frac{1}{3}\sqrt{36-a^2}$ (bo skala podobieństwa $\frac{1}{3}$). Zatem odległość między $AB$ a $KL$ wynosi $|CD|-h_C=\sqrt{36-a^2}-\frac{1}{3}\sqrt{36-a^2}=\frac{2}{3}\sqrt{36-a^2}$.
Stąd $r=h_D=\frac{2}{3}\sqrt{36-a^2}$.
Wcześniej mieliśmy $r=\frac{a\sqrt{36-a^2}}{6}$. Porównujemy: $\frac{2}{3}\sqrt{36-a^2}=\frac{a\sqrt{36-a^2}}{6}$. Dzielimy obustronnie przez $\sqrt{36-a^2}$ (dodatnie): $\frac{2}{3}=\frac{a}{6}$, czyli $a=4$. Zatem $|AB|=2a=8$.
Teraz obliczamy $x=|AM|$. Z podobieństwa trójkątów $ADM$ i $ACD$? $DM \perp AC$, $CD \perp AB$. W trójkącie $ADC$: $|AD|=a=4$, $|AC|=6$, $|CD|=\sqrt{36-16}=\sqrt{20}=2\sqrt{5}$. Pole $\triangle ADC=\frac{1}{2}\cdot|AC|\cdot|DM|=\frac{1}{2}\cdot|AD|\cdot|CD|$. Czyli $6\cdot r = 4\cdot 2\sqrt{5}=8\sqrt{5}$, więc $r=\frac{8\sqrt{5}}{6}=\frac{4\sqrt{5}}{3}$.
Z drugiej strony, $r=|DM|$. W trójkącie prostokątnym $ADM$: $|AM|=x$, $|AD|=4$, $|DM|=r=\frac{4\sqrt{5}}{3}$. Z twierdzenia Pitagorasa: $x^2 + r^2 = 4^2$, czyli $x^2 + \frac{80}{9} = 16$, $x^2 = 16-\frac{80}{9}=\frac{144-80}{9}=\frac{64}{9}$, więc $x=\frac{8}{3}$.
Wtedy $|MC|=6-x=6-\frac{8}{3}=\frac{10}{3}$. Stosunek $\frac{|AM|}{|MC|}=\frac{8/3}{10/3}=\frac{8}{10}=\frac{4}{5}$.
Zatem teza jest prawdziwa.