Liczydłomatematyka · webp.pl

Matura rozszerzona – maj 2020 – zadanie 12

Matura rozszerzona · 2020 · Maj · stereometria · 6 punktów

Podstawą ostrosłupa czworokątnego $ABCDS$ jest trapez $ABCD$, w którym $AB\parallel CD$. Ramiona trapezu mają długości $|AD|=10$ i $|BC|=16$, a miara kąta $ABC$ jest równa $30^\circ$. Każda ściana boczna ostrosłupa tworzy z płaszczyzną podstawy kąt $\alpha$ taki, że $$\tan\alpha=\frac92.$$ Oblicz objętość ostrosłupa.

Odpowiedź (klucz CKE)
624

Rozwiązanie przygotowane z pomocą AI — sprawdź rachunki

Rozwiązanie wygenerowane przez AI — sprawdź rachunki.

Zauważmy, że skoro wszystkie ściany boczne tworzą z podstawą ten sam kąt α, to spodek wysokości ostrosłupa (punkt H) jest środkiem okręgu wpisanego w trapez ABCD.

Obliczamy wysokość trapezu. Wiemy, że |AD| = 10, |BC| = 16, kąt ABC = 30°. Zauważmy, że jeśli opuścimy wysokości z wierzchołków A i D na podstawę AB, to otrzymamy odcinki o długości h (wysokość trapezu). W trójkącie prostokątnym utworzonym przez wysokość z wierzchołka B (na przedłużenie podstawy CD) mamy: h = 16 · sin 30° = 16 · 1/2 = 8. Ale to nie jest poprawne, bo kąt ABC to kąt przy wierzchołku B między bokami AB i BC. Opuszczamy wysokość z C na przedłużenie AB, oznaczmy spodek jako E. W trójkącie CEB: |CE| = h, |BC| = 16, kąt CBE = 30°, więc h = 16 · sin 30° = 8. Zatem wysokość trapezu h = 8.

Obliczamy długości podstaw trapezu. Z trójkąta CEB: |EB| = 16 · cos 30° = 16 · √3/2 = 8√3. Z trójkąta ADF (gdzie F jest spodkiem wysokości z D): |AF| = √(AD² - h²) = √(100 - 64) = √36 = 6. Zatem jeśli oznaczymy |AB| = a, |CD| = b, to a = b + 6 + 8√3? Nie, bo trapez jest równoramienny? Nie, ramiona są różne: AD = 10, BC = 16, więc trapez nie jest równoramienny. Zauważmy, że odcinek |AB| = |AE| + |EF| + |FB|. |AE| = |DF| = 6 (z trójkąta ADF), |FB| = |EB| = 8√3, a |EF| = |CD| = b. Zatem a = 6 + b + 8√3. Z drugiej strony, z trójkąta CEB: |EB| = 8√3, z trójkąta ADF: |AF| = 6, więc różnica długości podstaw wynosi |AF| + |EB| = 6 + 8√3. Czyli a - b = 6 + 8√3.

Obliczamy promień okręgu wpisanego w trapez. Warunek wpisania okręgu: sumy długości przeciwległych boków są równe: a + b = 10 + 16 = 26. Mamy układ: a + b = 26, a - b = 6 + 8√3. Dodając: 2a = 32 + 8√3 → a = 16 + 4√3, b = 26 - a = 26 - 16 - 4√3 = 10 - 4√3. Sprawdźmy: b > 0? 10 - 4√3 ≈ 10 - 6,93 = 3,07 > 0.

Promień okręgu wpisanego w trapez: r = h/2 = 8/2 = 4? To byłoby prawdą tylko dla trapezu równoramiennego. Ogólnie, promień okręgu wpisanego w czworokąt opisany na okręgu jest równy r = 2P / (a+b+c+d), gdzie P to pole. Pole trapezu: P = (a+b)·h/2 = 26·8/2 = 104. Suma boków: a+b+c+d = 26+10+16 = 52. Zatem r = 2·104 / 52 = 208/52 = 4. Rzeczywiście r = 4.

Wysokość ostrosłupa: H = r · tan α = 4 · (9/2) = 18.

Obliczamy objętość: V = (1/3) · P_p · H = (1/3) · 104 · 18 = 104 · 6 = 624.

Następne zadanie ›

Cały arkusz: Matura rozszerzona 2020 · Maj · wszystkie arkusze — matura rozszerzona