W układzie współrzędnych rozważmy wszystkie punkty $P$ postaci $P=\left(\frac{1}{2}m+\frac{5}{2},m\right)$, gdzie $m\in[-1,7]$. Oblicz najmniejszą i największą wartość $|PQ|^2$, gdzie $Q=\left(\frac{55}{2},0\right)$.
Matura rozszerzona – maj 2012 – zadanie 6
Matura rozszerzona · 2012 · Maj · geometria analityczna · 6 punktów
Odpowiedź (klucz CKE)
Rozwiązanie przygotowane z pomocą AI — sprawdź rachunki
Rozwiązanie wygenerowane przez AI — sprawdź rachunki.
Punkt P ma współrzędne $P = \left( \frac{1}{2}m + \frac{5}{2}, m \right)$ dla $m \in [-1, 7]$. Punkt Q ma współrzędne $Q = \left( \frac{55}{2}, 0 \right)$. Chcemy znaleźć najmniejszą i największą wartość kwadratu odległości $|PQ|^2$.
Wyznaczamy współrzędne wektora $\overrightarrow{PQ}$: $\overrightarrow{PQ} = \left[ \frac{55}{2} - \left( \frac{1}{2}m + \frac{5}{2} \right), 0 - m \right] = \left[ \frac{55}{2} - \frac{1}{2}m - \frac{5}{2}, -m \right] = \left[ \frac{50}{2} - \frac{1}{2}m, -m \right] = \left[ 25 - \frac{1}{2}m, -m \right]$.
Kwadrat odległości to $|PQ|^2 = \left( 25 - \frac{1}{2}m \right)^2 + (-m)^2 = \left( 25 - \frac{1}{2}m \right)^2 + m^2$.
Rozwijamy: $\left( 25 - \frac{1}{2}m \right)^2 = 625 - 25m + \frac{1}{4}m^2$. Zatem $|PQ|^2 = 625 - 25m + \frac{1}{4}m^2 + m^2 = 625 - 25m + \frac{5}{4}m^2$.
Otrzymaliśmy funkcję kwadratową $f(m) = \frac{5}{4}m^2 - 25m + 625$. Współczynnik przy $m^2$ jest dodatni ($\frac{5}{4} \gt 0$), więc parabola jest skierowana ramionami do góry. Najmniejsza wartość w przedziale $m \in [-1, 7]$ będzie w wierzchołku, jeśli wierzchołek należy do przedziału, lub na końcach przedziału. Największa wartość będzie na jednym z końców przedziału.
Współrzędna wierzchołka: $m_w = -\frac{b}{2a} = -\frac{(-25)}{2 \cdot \frac{5}{4}} = \frac{25}{\frac{5}{2}} = 25 \cdot \frac{2}{5} = 10$. Ponieważ $10 \notin [-1, 7]$, wierzchołek nie należy do przedziału.
Zatem najmniejsza i największa wartość $f(m)$ na przedziale $[-1, 7]$ są przyjmowane na końcach przedziału. Obliczamy wartości:
Dla $m = -1$: $f(-1) = \frac{5}{4} \cdot 1 - 25 \cdot (-1) + 625 = \frac{5}{4} + 25 + 625 = \frac{5}{4} + 650 = 650 + 1.25 = 651.25$.
Dla $m = 7$: $f(7) = \frac{5}{4} \cdot 49 - 25 \cdot 7 + 625 = \frac{245}{4} - 175 + 625 = 61.25 - 175 + 625 = (61.25 + 625) - 175 = 686.25 - 175 = 511.25$.
Ponieważ funkcja jest malejąca na lewo od wierzchołka (a wierzchołek jest w $m=10 \gt 7$), to na przedziale $[-1, 7]$ funkcja jest malejąca (współczynnik a > 0, ale przedział leży na lewo od wierzchołka). Zatem wartość większa jest dla mniejszego argumentu ($m=-1$), a mniejsza dla większego argumentu ($m=7$).
Odpowiedź: najmniejsza wartość $|PQ|^2$ to 511.25, a największa to 651.25.
Cały arkusz: Matura rozszerzona 2012 · Maj · wszystkie arkusze — matura rozszerzona