Wyznacz wszystkie wartości parametru $m$, dla których równanie$$4x^2+(2-4m)x+m^2-m-2=0$$ma dwa różne dodatnie rozwiązania $x_1$, $x_2$ spełniające nierówność$$x_1^2+x_2^2\leq\frac{17}{4}.$$
Matura rozszerzona – czerwiec 2019 – zadanie 12
Matura rozszerzona · 2019 · Czerwiec · równania i nierówności · 6 punktów
Odpowiedź (klucz CKE)
Rozwiązanie przygotowane z pomocą AI — sprawdź rachunki
Rozwiązanie wygenerowane przez AI — sprawdź rachunki.
Równanie kwadratowe ma dwa różne rozwiązania, gdy Δ > 0. Współczynniki: a = 4, b = 2 - 4m, c = m² - m - 2. Obliczamy Δ = (2 - 4m)² - 4·4·(m² - m - 2) = 4 - 16m + 16m² - 16m² + 16m + 32 = 36. Zatem Δ = 36 > 0 dla każdego m, więc równanie zawsze ma dwa różne rozwiązania.
Rozwiązania są dodatnie, gdy x₁ + x₂ > 0 i x₁·x₂ > 0. Korzystamy ze wzorów Viete'a: x₁ + x₂ = -(2 - 4m)/4 = (4m - 2)/4 = m - 1/2, x₁·x₂ = (m² - m - 2)/4. Warunki: m - 1/2 > 0 ⇒ m > 1/2 oraz (m² - m - 2)/4 > 0 ⇒ m² - m - 2 > 0. Rozwiązujemy nierówność kwadratową: Δ = 1 + 8 = 9, pierwiastki: m₁ = (1 - 3)/2 = -1, m₂ = (1 + 3)/2 = 2. Zatem m² - m - 2 > 0 dla m ∈ (-∞, -1) ∪ (2, ∞). Uwzględniając m > 1/2, otrzymujemy m > 2.
Nierówność x₁² + x₂² ≤ 17/4. Przekształcamy: x₁² + x₂² = (x₁ + x₂)² - 2x₁x₂ = (m - 1/2)² - 2·(m² - m - 2)/4 = m² - m + 1/4 - (m² - m - 2)/2 = m² - m + 1/4 - (1/2)m² + (1/2)m + 1 = (1/2)m² - (1/2)m + 5/4. Zatem warunek: (1/2)m² - (1/2)m + 5/4 ≤ 17/4 ⇒ (1/2)m² - (1/2)m + 5/4 - 17/4 ≤ 0 ⇒ (1/2)m² - (1/2)m - 12/4 ≤ 0 ⇒ (1/2)m² - (1/2)m - 3 ≤ 0 |·2 ⇒ m² - m - 6 ≤ 0.
Rozwiązujemy nierówność m² - m - 6 ≤ 0: Δ = 1 + 24 = 25, pierwiastki: m₁ = (1 - 5)/2 = -2, m₂ = (1 + 5)/2 = 3. Rozwiązanie: m ∈ [-2, 3].
Łączymy warunki: m > 2 oraz m ∈ [-2, 3]. Otrzymujemy m ∈ (2, 3].
Cały arkusz: Matura rozszerzona 2019 · Czerwiec · wszystkie arkusze — matura rozszerzona