Wysokość graniastosłupa prawidłowego czworokątnego jest równa $16$. Przekątna graniastosłupa jest nachylona do płaszczyzny jego podstawy pod kątem, którego cosinus jest równy $\frac{3}{5}$. Oblicz pole powierzchni całkowitej tego graniastosłupa.
Matura podstawowa – maj 2015 – zadanie 32
Matura podstawowa · 2015 · Maj · stereometria · 4 punkty
Odpowiedź (klucz CKE)
Rozwiązanie przygotowane z pomocą AI — sprawdź rachunki
Rozwiązanie wygenerowane przez AI — sprawdź rachunki.
Oznaczmy: $a$ – krawędź podstawy (kwadratu), $H=16$ – wysokość graniastosłupa, $d$ – przekątna podstawy (kwadratu), $D$ – przekątna graniastosłupa. Mamy $d = a\sqrt{2}$.
Przekątna graniastosłupa tworzy z płaszczyzną podstawy kąt $\alpha$, taki że $\cos\alpha = \frac{3}{5}$. W trójkącie prostokątnym o przyprostokątnych: $d$ (pozioma) i $H$ (pionowa) oraz przeciwprostokątnej $D$, kąt $\alpha$ leży przy podstawie, więc $\cos\alpha = \frac{d}{D}$.
Zatem $\frac{d}{D} = \frac{3}{5} \Rightarrow D = \frac{5}{3}d$.
Z twierdzenia Pitagorasa: $D^2 = d^2 + H^2$. Podstawiamy $D = \frac{5}{3}d$ i $H=16$: $\left(\frac{5}{3}d\right)^2 = d^2 + 256$.
Stąd $\frac{25}{9}d^2 = d^2 + 256 \Rightarrow \frac{25}{9}d^2 - d^2 = 256 \Rightarrow \frac{16}{9}d^2 = 256 \Rightarrow d^2 = 256 \cdot \frac{9}{16} = 144 \Rightarrow d = 12$ (długość dodatnia).
Ponieważ $d = a\sqrt{2}$, mamy $a\sqrt{2} = 12 \Rightarrow a = \frac{12}{\sqrt{2}} = 6\sqrt{2}$.
Pole powierzchni całkowitej: $P_c = 2P_p + P_b = 2 \cdot a^2 + 4 \cdot a \cdot H = 2 \cdot (6\sqrt{2})^2 + 4 \cdot 6\sqrt{2} \cdot 16$.
Obliczamy: $(6\sqrt{2})^2 = 36 \cdot 2 = 72$, więc $2P_p = 144$. $P_b = 4 \cdot 6\sqrt{2} \cdot 16 = 24\sqrt{2} \cdot 16 = 384\sqrt{2}$.
Zatem $P_c = 144 + 384\sqrt{2} = 48(3 + 8\sqrt{2})$ (wyłączamy 48: $144=48\cdot3$, $384\sqrt{2}=48\cdot8\sqrt{2}$).
Cały arkusz: Matura podstawowa 2015 · Maj · wszystkie arkusze — matura podstawowa