Edukacja matematyczna — podstawa programowa 2017, klasy 1–3

Źródło: Dz.U. 2017 poz. 356 z późn. zm., załącznik nr 2 w brzmieniu nadanym rozporządzeniem z 28 czerwca 2024 r. (Dz.U. 2024 poz. 996) — tekst dosłowny.

Cele kształcenia — wymagania ogólne

1. W zakresie emocjonalnego obszaru rozwoju uczeń osiąga: umiejętność rozpoznawania i rozumienia swoich emocji i uczuć oraz nazywania ich;
2. W zakresie emocjonalnego obszaru rozwoju uczeń osiąga: umiejętność rozpoznawania, rozumienia i nazywania emocji oraz uczuć innych osób; potrzebę tworzenia relacji;
3. W zakresie emocjonalnego obszaru rozwoju uczeń osiąga: umiejętność przedstawiania swych emocji i uczuć przy pomocy prostej wypowiedzi ustnej lub pisemnej, różnorodnych artystycznych form wyrazu;
4. W zakresie emocjonalnego obszaru rozwoju uczeń osiąga: świadomość przeżywanych emocji i umiejętność panowania nad nimi oraz wyrażania ich w sposób umożliwiający współdziałanie w grupie oraz adaptację w nowej grupie;
5. W zakresie emocjonalnego obszaru rozwoju uczeń osiąga: umiejętność odczuwania więzi uczuciowej i potrzebę jej budowania, w tym więzi z rodziną, społecznością szkoły i wspólnotą narodową;
6. W zakresie emocjonalnego obszaru rozwoju uczeń osiąga: umiejętność uświadamiania sobie uczuć przeżywanych przez inne osoby z jednoczesną próbą zrozumienia, dlaczego one występują, a także różnicowania form ich wyrażania w zależności od wieku;
7. W zakresie emocjonalnego obszaru rozwoju uczeń osiąga: umiejętność rozumienia odczuć zwierząt, wyrażania tych stanów za pomocą wypowiedzi ustnych i pisemnych oraz różnorodnych artystycznych form wyrazu.
8. W zakresie społecznego obszaru rozwoju uczeń osiąga: świadomość wartości uznanych przez środowisko domowe, szkolne, lokalne i narodowe; potrzebę aktywności społecznej opartej o te wartości;
9. W zakresie społecznego obszaru rozwoju uczeń osiąga: umiejętność nazywania poznanych wartości, oceny postępowania innych ludzi, odwoływania się w ocenie do przyjętych zasad i wartości;
10. W zakresie społecznego obszaru rozwoju uczeń osiąga: potrzebę i umiejętność identyfikowania się z grupami społecznymi, które dziecko reprezentuje, nazywania tych grup i ich charakterystycznych cech;
11. W zakresie społecznego obszaru rozwoju uczeń osiąga: umiejętność przyjmowania konsekwencji swojego postępowania;
12. W zakresie społecznego obszaru rozwoju uczeń osiąga: umiejętność tworzenia relacji, współdziałania, współpracy oraz samodzielnej organizacji pracy w małych grupach, w tym organizacji pracy przy wykorzystaniu technologii;
13. W zakresie społecznego obszaru rozwoju uczeń osiąga: umiejętność samodzielnego wyrażania swoich oczekiwań i potrzeb społecznych;
14. W zakresie społecznego obszaru rozwoju uczeń osiąga: umiejętność obdarzania szacunkiem koleżanek, kolegów i osoby dorosłe, w tym starsze oraz okazywania go za pomocą prostych form wyrazu oraz stosownego zachowania;
15. W zakresie społecznego obszaru rozwoju uczeń osiąga: umiejętność samodzielnej organizacji czasu przeznaczonego na odpoczynek indywidualny i w grupie;
16. W zakresie społecznego obszaru rozwoju uczeń osiąga: umiejętność dbania o bezpieczeństwo własne i innych uczestników grupy, w tym bezpieczeństwo związane z komunikacją za pomocą nowych technologii oraz bezpieczeństwo uczestnictwa w ruchu drogowym.
17. W zakresie poznawczego obszaru rozwoju uczeń osiąga: potrzebę i umiejętność samodzielnego, refleksyjnego, logicznego, krytycznego i twórczego myślenia;
18. W zakresie poznawczego obszaru rozwoju uczeń osiąga: umiejętność poprawnego posługiwania się językiem polskim w mowie i piśmie, pozwalającą na samodzielną aktywność, komunikację i efektywną naukę;
19. W zakresie poznawczego obszaru rozwoju uczeń osiąga: umiejętność czytania na poziomie umożliwiającym samodzielne korzystanie z niej w różnych sytuacjach życiowych, w tym kontynuowanie nauki na kolejnym etapie edukacyjnym i rozwijania swoich zainteresowań;
20. W zakresie poznawczego obszaru rozwoju uczeń osiąga: umiejętność rozumienia i używania prostych komunikatów w języku obcym nowożytnym;
21. W zakresie poznawczego obszaru rozwoju uczeń osiąga: umiejętność rozumienia podstawowych pojęć i działań matematycznych, samodzielne korzystanie z nich w różnych sytuacjach życiowych, wstępnej matematyzacji wraz z opisem tych czynności: słowami, obrazem, symbolem;
22. W zakresie poznawczego obszaru rozwoju uczeń osiąga: umiejętność stawiania pytań, dostrzegania problemów, zbierania informacji potrzebnych do ich rozwiązania, planowania i organizacji działania, a także rozwiązywania problemów;
23. W zakresie poznawczego obszaru rozwoju uczeń osiąga: umiejętność czytania prostych tekstów matematycznych, np. zadań tekstowych, łamigłówek i zagadek, symboli;
24. W zakresie poznawczego obszaru rozwoju uczeń osiąga: umiejętność obserwacji faktów, zjawisk przyrodniczych, społecznych i gospodarczych, wykonywania eksperymentów i doświadczeń, a także umiejętność formułowania wniosków i spostrzeżeń;
25. W zakresie poznawczego obszaru rozwoju uczeń osiąga: umiejętność rozumienia zależności między składnikami środowiska przyrodniczego;
26. W zakresie poznawczego obszaru rozwoju uczeń osiąga: umiejętność rozumienia legend, faktów historycznych, tradycji, elementów kultury materialnej i duchowej oraz pojęć i symboli z nimi związanych, takich jak: rodzina, dom, naród, ojczyzna, kraj;
27. W zakresie poznawczego obszaru rozwoju uczeń osiąga: umiejętność uczestnictwa w kulturze oraz wyrażania swych spostrzeżeń i przeżyć za pomocą plastycznych, muzycznych i technicznych środków wyrazu, a także przy użyciu nowoczesnych technologii;
28. W zakresie poznawczego obszaru rozwoju uczeń osiąga: umiejętność samodzielnej eksploracji świata, rozwiązywania problemów i stosowania nabytych umiejętności w nowych sytuacjach życiowych.

Treści nauczania — wymagania szczegółowe

Osiągnięcia w zakresie rozumienia stosunków przestrzennych i cech…

Osiągnięcia w zakresie rozumienia stosunków przestrzennych i cech wielkościowych

• S17EW.II.1.1 określa i prezentuje wzajemne położenie przedmiotów na płaszczyźnie i w przestrzeni; określa i prezentuje kierunek ruchu przedmiotów oraz osób; określa położenie przedmiotu na prawo / na lewo od osoby widzianej z przodu (także przedstawionej na fotografii czy obrazku) — ułóż lekcję
• S17EW.II.1.2 porównuje przedmioty pod względem wyróżnionej cechy wielkościowej, np. długości czy masy; dokonuje klasyfikacji przedmiotów — ułóż lekcję
• S17EW.II.1.3 posługuje się pojęciami: pion, poziom, skos — ułóż lekcję

Osiągnięcia w zakresie rozumienia liczb i ich własności

• S17EW.II.2.1 liczy (w przód i wstecz) od podanej liczby po 1, po 2, po 10 itp. — ułóż lekcję
• S17EW.II.2.2 odczytuje i zapisuje, za pomocą cyfr, liczby od zera do tysiąca oraz wybrane liczby do miliona (np. 1 500, 10 000, 800 000) — ułóż lekcję
• S17EW.II.2.3 wyjaśnia znaczenie cyfr w zapisie liczby; wskazuje jedności, dziesiątki, setki itd., określa kolejność, posługując się liczbą porządkową — ułóż lekcję
• S17EW.II.2.4 porównuje liczby; porządkuje liczby od najmniejszej do największej i odwrotnie; rozumie sformułowania typu: liczba o 7 większa, liczba o 10 mniejsza; stosuje znaki: <, =, > — ułóż lekcję

Osiągnięcia w zakresie posługiwania się liczbami

• S17EW.II.3.1 wyjaśnia istotę działań matematycznych – dodawania, odejmowania, mnożenia, dzielenia oraz związki między nimi; korzysta intuicyjnie z własności działań — ułóż lekcję
• S17EW.II.3.2 dodaje do podanej liczby w pamięci i od podanej liczby odejmuje w pamięci: liczbę jednocyfrową, liczbę 10, liczbę 100 oraz wielokrotności 10 i 100 (w prostszych przykładach) — ułóż lekcję
• S17EW.II.3.3 mnoży i dzieli w pamięci w zakresie tabliczki mnożenia; mnoży w pamięci przez 10 liczby mniejsze od 20; rozwiązuje równania z niewiadomą zapisaną w postaci okienka (uzupełnia okienko); stosuje własne strategie, wykonując obliczenia; posługuje się znakiem równości i znakami czterech podstawowych działań — ułóż lekcję
• S17EW.II.3.4 dodaje i odejmuje liczby dwucyfrowe, zapisując w razie potrzeby cząstkowe wyniki działań lub, wykonując działania w pamięci, od razu podaje wynik; oblicza sumy i różnice większych liczb w prostych przykładach typu: 250 + 50, 180 – 30; mnoży liczby dwucyfrowe przez 2, zapisując, jeśli ma taką potrzebę, cząstkowe wyniki działań; przy obliczeniach stosuje własne strategie — ułóż lekcję

Osiągnięcia w zakresie czytania tekstów matematycznych

• S17EW.II.4.1 analizuje i rozwiązuje zadania tekstowe proste i wybrane złożone; dostrzega problem matematyczny oraz tworzy własną strategię jego rozwiązania, odpowiednią do warunków zadania; opisuje rozwiązanie za pomocą działań, równości z okienkiem, rysunku lub w inny wybrany przez siebie sposób — ułóż lekcję
• S17EW.II.4.2 układa zadania i je rozwiązuje, tworzy łamigłówki matematyczne, wykorzystuje w tym procesie własną aktywność artystyczną, techniczną, konstrukcyjną; wybrane działania realizuje za pomocą prostych aplikacji komputerowych — ułóż lekcję

Osiągnięcia w zakresie rozumienia pojęć geometrycznych

• S17EW.II.5.1 rozpoznaje – w naturalnym otoczeniu (w tym na ścianach figur przestrzennych) i na rysunkach – figury geometryczne: prostokąt, kwadrat, trójkąt, koło; wyodrębnia te figury spośród innych figur; kreśli przy linijce odcinki i łamane; rysuje odręcznie prostokąty (w tym kwadraty), wykorzystując sieć kwadratową — ułóż lekcję
• S17EW.II.5.2 mierzy długości odcinków, boków figur geometrycznych itp.; podaje wynik pomiaru, posługując się jednostkami długości: centymetr, metr, milimetr; wyjaśnia związki między jednostkami długości; posługuje się wyrażeniami dwumianowanymi; wyjaśnia pojęcie kilometr — ułóż lekcję
• S17EW.II.5.3 mierzy obwody różnych figur za pomocą narzędzi pomiarowych, także w kontekstach z życia codziennego; oblicza obwód trójkąta i prostokąta (w tym także kwadratu) o danych bokach — ułóż lekcję
• S17EW.II.5.4 dostrzega symetrię w środowisku przyrodniczym, w sztuce użytkowej i innych wytworach człowieka obecnych w otoczeniu dziecka — ułóż lekcję

Osiągnięcia w zakresie stosowania matematyki w sytuacjach życiowych…

Osiągnięcia w zakresie stosowania matematyki w sytuacjach życiowych oraz w innych obszarach edukacji

• S17EW.II.6.1 klasyfikuje obiekty i różne elementy środowiska społeczno-przyrodniczego z uwagi na wyodrębnione cechy; dostrzega rytm w środowisku przyrodniczym, sztuce użytkowej i innych wytworach człowieka, obecnych w środowisku dziecka — ułóż lekcję
• S17EW.II.6.2 dzieli na dwie i cztery równe części, np. kartkę papieru, czekoladę; używa pojęć: połowa, dwa i pół, cztery równe części, czwarta część lub ćwierć — ułóż lekcję
• S17EW.II.6.3 wykonuje obliczenia pieniężne; zamienia złote na grosze i odwrotnie, rozróżnia nominały na monetach i banknotach, wskazuje różnice w ich sile nabywczej — ułóż lekcję
• S17EW.II.6.4 odczytuje godziny na zegarze ze wskazówkami oraz elektronicznym (wyświetlającym cyfry w systemie 24-godzinnym); wykonuje proste obliczenia dotyczące czasu; posługuje się jednostkami czasu: doba, godzina, minuta, sekunda; posługuje się stoperem, aplikacjami telefonu, tabletu, komputera; zapisuje daty np. swojego urodzenia lub datę bieżącą; posługuje się kalendarzem; odczytuje oraz zapisuje znaki rzymskie co najmniej do XII — ułóż lekcję
• S17EW.II.6.5 mierzy temperaturę za pomocą termometru oraz odczytuje ją — ułóż lekcję
• S17EW.II.6.6 dokonuje obliczeń szacunkowych w różnych sytuacjach życiowych — ułóż lekcję
• S17EW.II.6.7 waży; używa określeń: kilogram, dekagram, gram, tona; zna zależności między tymi jednostkami; odmierza płyny; używa określeń: litr, pół litra, ćwierć litra — ułóż lekcję
• S17EW.II.6.8 wykorzystuje warcaby, szachy i inne gry planszowe lub logiczne do rozwijania umiejętności myślenia strategicznego, logicznego, rozumienia zasad itd.; przekształca gry, tworząc własne strategie i zasady organizacyjne — ułóż lekcję
• S17EW.II.6.9 wykorzystuje nabyte umiejętności do rozwiązywania problemów, działań twórczych i eksploracji świata, dbając o własny rozwój i tworząc indywidualne strategie uczenia się — ułóż lekcję

Najczęściej zadawane pytania

Wszystkie przedmioty dotychczasowej podstawy