Ania ma wstążkę o długości 3 m. Ile to centymetrów?
Podpowiedź 1
1 m = 100 cm.
Podpowiedź 2
Pomnóż 3 przez 100.
Rozwiązanie
Wiemy, że 1 m = 100 cm.
3 m = 3 · 100 cm = 300 cm.
Odpowiedź: 300 cm
Każdego dnia coś mierzysz: długość ołówka, wysokość szafy albo drogę do szkoły. W tym dziale poznasz milimetry, centymetry, metry i kilometry. Nauczysz się je zamieniać, dodawać, odejmować, mnożyć i dzielić oraz liczyć połowę i ćwierć.
Milimetr (mm) to bardzo mała jednostka. Gruba kreska w zeszycie ma około 1 mm.
Centymetr (cm) mierzy małe rzeczy, np. gumkę albo ołówek.
Metr (m) mierzy większe rzeczy, np. długość ławki albo pokoju.
Kilometr (km) mierzy odległości, np. drogę do babci albo długość trasy rowerowej.
Te trzy zależności musisz znać na pamięć:
$$1\,\text{cm} = 10\,\text{mm}$$
$$1\,\text{m} = 100\,\text{cm}$$
$$1\,\text{km} = 1000\,\text{m}$$
Przykład: w 1 m jest 100 cm, a w 1 cm jest 10 mm, więc w 1 m jest 1000 mm.
Zamiana na mniejszą jednostkę: mnożymy. Mniejsza jednostka mieści się w większej więcej razy, więc liczba rośnie.
Zamiana na większą jednostkę: dzielimy. Liczba maleje.
Zamiana na dwie jednostki to rozbijanie liczby, np. $350\,\text{cm} = 3\,\text{m}\ 50\,\text{cm}$, bo 350 cm to 300 cm i jeszcze 50 cm.
a) Zamień $4\,\text{m}\ 25\,\text{cm}$ na centymetry.
$4\,\text{m} = 400\,\text{cm}$, więc $400 + 25 = 425\,\text{cm}$.
b) Zamień $7\,\text{cm}\ 3\,\text{mm}$ na milimetry.
$7\,\text{cm} = 70\,\text{mm}$, więc $70 + 3 = 73\,\text{mm}$.
c) Zamień $2300\,\text{m}$ na kilometry i metry.
$2000\,\text{m} = 2\,\text{km}$, zostaje 300 m. Wynik: $2\,\text{km}\ 300\,\text{m}$.
Dodawać i odejmować można tylko te same jednostki. Metry dodajemy do metrów, centymetry do centymetrów. Jeśli jednostki są różne, najpierw je zamieniamy.
Po dodawaniu porządkujemy wynik. Jeśli wyszło więcej niż 100 cm, zamieniamy 100 cm na 1 m.
Przy odejmowaniu może zabraknąć centymetrów. Wtedy pożyczamy 1 m, czyli 100 cm (albo 1 km, czyli 1000 m).
Dodawanie: $2\,\text{m}\ 70\,\text{cm} + 1\,\text{m}\ 60\,\text{cm}$.
Metry: $2 + 1 = 3\,\text{m}$. Centymetry: $70 + 60 = 130\,\text{cm}$.
Wychodzi $3\,\text{m}\ 130\,\text{cm}$. Porządkujemy: $130\,\text{cm} = 1\,\text{m}\ 30\,\text{cm}$. Wynik: $4\,\text{m}\ 30\,\text{cm}$.
Odejmowanie: $5\,\text{m}\ 20\,\text{cm} - 2\,\text{m}\ 45\,\text{cm}$.
Z 20 cm nie odejmiemy 45 cm. Pożyczamy 1 m: $5\,\text{m}\ 20\,\text{cm} = 4\,\text{m}\ 120\,\text{cm}$.
Teraz: $4 - 2 = 2\,\text{m}$ i $120 - 45 = 75\,\text{cm}$. Wynik: $2\,\text{m}\ 75\,\text{cm}$.
Długość możemy mnożyć przez liczbę. To jak dokładanie tych samych odcinków jeden za drugim. Mnożymy osobno metry i centymetry, a potem porządkujemy wynik.
Długość możemy też dzielić przez liczbę, czyli dzielić na równe części. Gdy jest trudno, zamieniamy całość na mniejszą jednostkę.
Połowa to dzielenie przez 2: $\frac{1}{2}$ długości.
Ćwierć to dzielenie przez 4: $\frac{1}{4}$ długości.
Ćwierć to połowa z połowy. Połowa z 80 cm to 40 cm, a połowa z 40 cm to 20 cm. Zatem ćwierć z 80 cm to 20 cm.
Ola kupiła 3 kawałki wstążki, każdy po $1\,\text{m}\ 40\,\text{cm}$. Jedną czwartą całej wstążki zużyła na kokardę. Ile wstążki jej zostało?
Krok 1. Całość: $3 \cdot 1\,\text{m}\ 40\,\text{cm} = 3\,\text{m}\ 120\,\text{cm} = 4\,\text{m}\ 20\,\text{cm}$.
Krok 2. Zamieniamy na centymetry: $420\,\text{cm}$.
Krok 3. Ćwierć: $420 : 4 = 105\,\text{cm}$.
Krok 4. Zostało: $420 - 105 = 315\,\text{cm} = 3\,\text{m}\ 15\,\text{cm}$.
Odpowiedź: Oli zostało $3\,\text{m}\ 15\,\text{cm}$ wstążki.
Dodawanie bez zamiany: nie wolno dodać 2 m i 30 cm jako „32”. Najpierw ustal jednostkę.
Zły przelicznik: 1 m to 100 cm, a nie 10 cm. 1 km to 1000 m.
Brak porządkowania: wynik „3 m 130 cm” trzeba zapisać jako „4 m 30 cm”.
Pożyczanie w odejmowaniu: pożyczony 1 m to 100 cm, a nie 10 cm. Dodaj więc 100 do centymetrów.
Pomyłka przy ćwiartce: ćwierć to dzielenie przez 4, a nie przez 2.
Pamiętaj: $1\,\text{cm} = 10\,\text{mm}$, $1\,\text{m} = 100\,\text{cm}$, $1\,\text{km} = 1000\,\text{m}$.
Na mniejszą jednostkę zamieniamy mnożeniem, a na większą dzieleniem.
Dodajemy i odejmujemy tylko te same jednostki, a wynik porządkujemy.
Połowa to dzielenie przez 2, a ćwierć to dzielenie przez 4.
Ania ma wstążkę o długości 3 m. Ile to centymetrów?
1 m = 100 cm.
Pomnóż 3 przez 100.
Wiemy, że 1 m = 100 cm.
3 m = 3 · 100 cm = 300 cm.
Odpowiedź: 300 cm
Droga z domu Kuby do szkoły ma 2 km. Ile to metrów?
1 km = 1000 m.
Pomnóż 2 przez 1000.
Wiemy, że 1 km = 1000 m.
2 km = 2 · 1000 m = 2000 m.
Odpowiedź: 2000 m
Zamień 5 m 40 cm na centymetry.
Najpierw zamień 5 m na centymetry.
Dodaj 40 cm.
5 m = 5 · 100 cm = 500 cm.
500 cm + 40 cm = 540 cm.
Odpowiedź: 540 cm
Ścieżka w parku ma długość 3 km 250 m. Ile to metrów? Ile to centymetrów jest w 7 dm 6 cm? Podaj w odpowiedzi pierwszy wynik w metrach.
3 km = 3000 m.
1 dm = 10 cm.
3 km 250 m = 3000 m + 250 m = 3250 m.
7 dm 6 cm = 70 cm + 6 cm = 76 cm.
Odpowiedź: 3250 m (oraz 76 cm)
Ścieżka w parku ma długość 12 m. Jaką długość ma połowa tej ścieżki? Podaj wynik w metrach.
Połowa to dzielenie przez 2.
12 : 2 = ?
Połowę liczymy, dzieląc długość przez 2.
12 m : 2 = 6 m.
Odpowiedź: 6 m
Wstążka ma 1 m długości. Ile centymetrów ma ćwierć tej wstążki?
1 m = 100 cm.
Ćwierć to dzielenie przez 4.
Zamieniamy: 1 m = 100 cm.
Ćwierć to 100 cm : 4 = 25 cm.
Odpowiedź: 25 cm
Trasa rajdu rowerowego z Torunia do Chełmży liczy 28 km. Maja przejechała połowę trasy, a potem jeszcze ćwierć pozostałej części. Ile kilometrów przejechała łącznie?
Najpierw policz połowę z 28 km.
Pozostało 14 km; weź z tego ćwierć.
Połowa trasy: 28 km : 2 = 14 km. Pozostało 14 km.
Ćwierć z 14 km to 14 : 4 = 3,5 km.
Łącznie: 14 km + 3,5 km = 17,5 km.
Odpowiedź: 17,5 km
Deska ma długość 2 m 40 cm. Ile centymetrów ma ćwierć tej deski, a ile połowa? Podaj najpierw długość ćwierci deski.
2 m 40 cm = 240 cm.
Połowa to 240 : 2, ćwierć to połowa z połowy.
Zamieniamy: 2 m 40 cm = 240 cm.
Połowa: 240 cm : 2 = 120 cm.
Ćwierć: 120 cm : 2 = 60 cm.
Odpowiedź: ćwierć: 60 cm, połowa: 120 cm
Ola ma wstążkę o długości 1 m 20 cm. Odcięła 45 cm. Ile centymetrów wstążki zostało?
Zamień 1 m 20 cm na centymetry.
1 m = 100 cm.
1 m 20 cm = 120 cm.
120 cm − 45 cm = 75 cm.
Zostało 75 cm wstążki.
Odpowiedź: 75 cm
Droga z domu Kuby do szkoły ma 1 km 300 m. Droga ze szkoły do biblioteki ma 700 m. Ile metrów Kuba przejdzie z domu do biblioteki, jeśli pójdzie przez szkołę?
Zamień kilometry na metry: 1 km = 1000 m.
Dodaj obie odległości.
1 km 300 m = 1300 m.
1300 m + 700 m = 2000 m.
Kuba przejdzie 2000 m, czyli 2 km.
Odpowiedź: 2000 m
Jedna deska ma 2 m 35 cm, a druga 1 m 80 cm. O ile centymetrów pierwsza deska jest dłuższa od drugiej?
Zamień obie długości na centymetry.
Odejmij mniejszą od większej.
2 m 35 cm = 235 cm.
1 m 80 cm = 180 cm.
235 cm − 180 cm = 55 cm.
Odpowiedź: 55 cm
Pani Ania przeszła rano 2 km 450 m, a po południu jeszcze 1 km 750 m. Ile kilometrów i metrów przeszła razem? Podaj wynik w zapisie: km i m, np. 3 km 100 m. Ile metrów zostało jej do przejścia 5 km?
Dodaj osobno kilometry i metry; 1000 m to 1 km.
5 km = 5000 m.
2 km 450 m + 1 km 750 m = 3 km 1200 m = 4 km 200 m.
4 km 200 m = 4200 m.
5000 m − 4200 m = 800 m.
Odpowiedź: 4 km 200 m; zostało 800 m
Jeden krok Kasi ma długość 45 cm. Kasia zrobiła 6 takich kroków. Ile metrów i centymetrów liczy pokonana droga? Podaj wynik w centymetrach.
Pomnóż 45 cm przez 6.
100 cm to 1 m.
Obliczamy 45 cm · 6 = 270 cm.
270 cm = 2 m 70 cm.
Odpowiedź: 270 cm (2 m 70 cm)
Wstążka ma długość 3 m 60 cm. Ola pocięła ją na 4 równe kawałki. Ile centymetrów ma każdy kawałek?
Zamień 3 m 60 cm na centymetry.
Podziel wynik przez 4.
3 m 60 cm = 360 cm.
360 cm : 4 = 90 cm.
Odpowiedź: 90 cm
Jeden słupek w płocie ma szerokość 8 cm, a odstęp między słupkami ma 12 cm. Płot zaczyna się i kończy słupkiem i ma 5 słupków. Ile centymetrów ma ten płot?
Przy 5 słupkach jest 4 odstępy.
Oblicz osobno 5 · 8 cm i 4 · 12 cm.
Słupki: 5 · 8 cm = 40 cm.
Odstępy: 4 · 12 cm = 48 cm. Razem 40 + 48 = 88 cm.
Odpowiedź: 88 cm
Trasa rowerowa ma 2 km 400 m. Pan Marek przejechał jej 1/3 w pierwszej godzinie, a resztę trasy podzielił na 4 równe odcinki. Ile metrów ma każdy z tych czterech odcinków?
2 km 400 m = 2400 m. Oblicz 1/3 trasy.
Od całości odejmij pierwszą część i podziel resztę przez 4.
2400 m : 3 = 800 m przejechał w pierwszej godzinie.
Reszta: 2400 − 800 = 1600 m.
1600 m : 4 = 400 m.
Odpowiedź: 400 m
Kasia ma wstążkę o długości 2 m. Odcięła 45 cm na kokardę i 30 cm na ozdobę. Ile centymetrów wstążki jej zostało?
Zamień 2 m na centymetry.
Od całej długości odejmij obie odcięte części.
2 m = 200 cm.
Odcięto razem 45 + 30 = 75 cm.
Zostało 200 − 75 = 125 cm.
Odpowiedź: 125 cm
Droga z domu Tomka do szkoły ma 1 km 200 m. Tomek idzie do szkoły i wraca tą samą drogą. Ile metrów przechodzi w ciągu 5 dni nauki?
Policz długość drogi w obie strony w ciągu jednego dnia.
1 km = 1000 m.
1 km 200 m = 1200 m.
W jedną stronę i z powrotem: 2 · 1200 = 2400 m dziennie.
W 5 dni: 5 · 2400 = 12000 m.
Odpowiedź: 12000 m
Pan Marek ogradza działkę w kształcie prostokąta o bokach 18 m i 12 m. Siatka jest sprzedawana w rolkach po 10 m, a wejście (brama) o szerokości 4 m nie wymaga siatki. Ile rolek siatki musi kupić?
Oblicz obwód prostokąta.
Odejmij szerokość bramy i podziel przez 10, zaokrąglając w górę.
Obwód: 2 · (18 + 12) = 60 m.
Siatki potrzeba 60 − 4 = 56 m.
56 : 10 = 5,6, więc trzeba kupić 6 rolek.
Odpowiedź: 6 rolek
Treść własna Liczydła — teoria i zadania napisane od zera i sprawdzone.
Ucz się tego działu w aplikacji Interaktywnie: podpowiedzi, sprawdzanie, powtórki i korepetytor AI.