Wyznacz wszystkie wartości parametru $a$, dla których równanie $(\cos x+a)\cdot\left(\sin^2 x-a\right)=0$ ma w przedziale $[0;\ 2\pi]$ dokładnie trzy różne rozwiązania.
Zbiór zadań CKE – poziom rozszerzony – zadanie 43
Matura rozszerzona · 2015 · Zbiór zadań CKE · trygonometria · 5 punktów
Odpowiedź (klucz CKE)
Rozwiązanie przygotowane z pomocą AI — sprawdź rachunki
Rozwiązanie wygenerowane przez AI — sprawdź rachunki.
Równanie $(\cos x + a)(\sin^2 x - a) = 0$ jest spełnione, gdy $\cos x + a = 0$ lub $\sin^2 x - a = 0$.
Zbadajmy osobno warunki na $a$ dla każdego z czynników.
Dla $\cos x = -a$: ponieważ $\cos x \in [-1,1]$, to $-a \in [-1,1]$, czyli $a \in [-1,1]$. W przedziale $[0, 2\pi]$ równanie $\cos x = -a$ ma zwykle dwa rozwiązania (dla $a \neq \pm 1$) lub jedno (dla $a = \pm 1$).
Dla $\sin^2 x = a$: ponieważ $\sin^2 x \in [0,1]$, to $a \in [0,1]$. Wtedy $\sin x = \sqrt{a}$ lub $\sin x = -\sqrt{a}$. W przedziale $[0, 2\pi]$ każde z równań $\sin x = \pm \sqrt{a}$ dla $a \in (0,1)$ daje po dwa rozwiązania, ale niektóre mogą się pokrywać z rozwiązaniami z pierwszego czynnika.
Chcemy, aby całe równanie miało dokładnie trzy różne rozwiązania w $[0, 2\pi]$. Rozważmy przypadki:
1. Jeśli $a \lt 0$: wtedy $\sin^2 x = a$ nie ma rozwiązań, a $\cos x = -a$ ma dwa rozwiązania (bo $a \in [-1,0)$ daje $-a \in (0,1]$). Łącznie 2 rozwiązania – nie spełnia.
2. Jeśli $a = 0$: $\sin^2 x = 0$ daje $x = 0, \pi, 2\pi$ (3 punkty), ale $\cos x = 0$ daje $x = \frac{\pi}{2}, \frac{3\pi}{2}$. Wszystkie rozwiązania: $0, \frac{\pi}{2}, \pi, \frac{3\pi}{2}, 2\pi$ – jest ich 5 różnych w $[0, 2\pi]$ – nie spełnia.
3. Jeśli $a = 1$: $\sin^2 x = 1$ daje $\sin x = \pm 1$, czyli $x = \frac{\pi}{2}, \frac{3\pi}{2}$. $\cos x = -1$ daje $x = \pi$. Łącznie: $\frac{\pi}{2}, \pi, \frac{3\pi}{2}$ – 3 różne rozwiązania – spełnia.
4. Jeśli $a \in (0,1)$: wtedy $\sin^2 x = a$ daje 4 różne rozwiązania (po dwa z $\sin x = \sqrt{a}$ i $\sin x = -\sqrt{a}$), a $\cos x = -a$ daje 2 rozwiązania. Mogą się pokrywać, ale nawet jeśli jedno się pokryje, to mamy co najmniej 5 rozwiązań – za dużo.
5. Jeśli $a \gt 1$: $\sin^2 x = a$ brak rozwiązań, $\cos x = -a$ brak rozwiązań (bo $|a|\gt 1$) – 0 rozwiązań.
Jedyną wartością spełniającą warunek jest $a = 1$.
Cały arkusz: Matura rozszerzona 2015 · Zbiór zadań CKE · wszystkie arkusze — matura rozszerzona