W czworokącie $ABCD$ są dane: $|AB|=9$, $|AD|=10$ oraz $|\angle BAD|=60^\circ$. W ten czworokąt wpisano okrąg oraz na tym czworokącie opisano okrąg.

Oblicz długości boków $BC$ i $CD$ oraz pole czworokąta $ABCD$.
Matura rozszerzona · 2026 · Maj · planimetria · 6 punktów
W czworokącie $ABCD$ są dane: $|AB|=9$, $|AD|=10$ oraz $|\angle BAD|=60^\circ$. W ten czworokąt wpisano okrąg oraz na tym czworokącie opisano okrąg.

Oblicz długości boków $BC$ i $CD$ oraz pole czworokąta $ABCD$.
Rozwiązanie wygenerowane przez AI — sprawdź rachunki.
Dany jest czworokąt $ABCD$ wpisany w okrąg i opisany na okręgu, więc jest to czworokąt wypukły spełniający warunki: $|AB| + |CD| = |BC| + |AD|$ (warunek opisania na okręgu) oraz suma przeciwległych kątów wynosi $180^\circ$ (warunek wpisania w okrąg). Mamy $|AB|=9$, $|AD|=10$, $\angle BAD = 60^\circ$.
Oznaczmy $|BC| = x$, $|CD| = y$. Z warunku opisania na okręgu: $9 + y = x + 10$, czyli $y = x + 1$.
Z warunku wpisania w okrąg: $\angle BAD + \angle BCD = 180^\circ$, więc $\angle BCD = 120^\circ$.
Rozważmy trójkąt $ABD$: znane boki $AB=9$, $AD=10$ i kąt $60^\circ$ między nimi. Z twierdzenia cosinusów: $BD^2 = 9^2 + 10^2 - 2\cdot9\cdot10\cdot\cos60^\circ = 81 + 100 - 180\cdot\frac{1}{2} = 181 - 90 = 91$, więc $BD = \sqrt{91}$.
Rozważmy trójkąt $BCD$: boki $BC=x$, $CD=y=x+1$, $BD=\sqrt{91}$ i kąt $\angle BCD = 120^\circ$. Z twierdzenia cosinusów: $BD^2 = x^2 + (x+1)^2 - 2x(x+1)\cos120^\circ$. Ponieważ $\cos120^\circ = -\frac{1}{2}$, to $BD^2 = x^2 + x^2+2x+1 - 2x(x+1)\cdot\left(-\frac{1}{2}\right) = 2x^2+2x+1 + x(x+1) = 2x^2+2x+1 + x^2+x = 3x^2+3x+1$.
Przyrównujemy: $3x^2+3x+1 = 91$, czyli $3x^2+3x - 90 = 0$, dzielimy przez 3: $x^2+x-30=0$. Rozwiązujemy: $\Delta = 1+120=121$, $\sqrt{\Delta}=11$, $x = \frac{-1\pm 11}{2}$. Bierzemy dodatnie: $x = \frac{-1+11}{2} = 5$. Wtedy $y = x+1 = 6$.
Pole czworokąta $ABCD$ można obliczyć jako sumę pól trójkątów $ABD$ i $BCD$. Pole trójkąta $ABD$: $P_{ABD} = \frac{1}{2}\cdot9\cdot10\cdot\sin60^\circ = 45\cdot\frac{\sqrt{3}}{2} = \frac{45\sqrt{3}}{2}$. Pole trójkąta $BCD$: $P_{BCD} = \frac{1}{2}\cdot5\cdot6\cdot\sin120^\circ = 15\cdot\frac{\sqrt{3}}{2} = \frac{15\sqrt{3}}{2}$. Suma: $P = \frac{45\sqrt{3}}{2} + \frac{15\sqrt{3}}{2} = \frac{60\sqrt{3}}{2} = 30\sqrt{3}$.
Odpowiedź: $|BC|=5$, $|CD|=6$, pole $P=30\sqrt{3}$.
Cały arkusz: Matura rozszerzona 2026 · Maj · wszystkie arkusze — matura rozszerzona