Wykaż, że dla każdej dodatniej liczby rzeczywistej $a$ i dla każdej dodatniej liczby rzeczywistej $b$ takich, że $b\ne \frac{1}{2}a$, prawdziwa jest nierówność $$\left(a+2b\right)^3>8a^2b+16ab^2$$
Matura rozszerzona – maj 2025 – zadanie 2
Matura rozszerzona · 2025 · Maj · wyrażenia algebraiczne · 3 punkty
Odpowiedź (klucz CKE)
Rozwiązanie przygotowane z pomocą AI — sprawdź rachunki
Rozwiązanie wygenerowane przez AI — sprawdź rachunki.
Przekształcamy nierówność: $$(a+2b)^3 \gt 8a^2b + 16ab^2$$
Rozwijamy lewą stronę: $$(a+2b)^3 = a^3 + 3a^2(2b) + 3a(2b)^2 + (2b)^3 = a^3 + 6a^2b + 12ab^2 + 8b^3$$
Nierówność przyjmuje postać: $$a^3 + 6a^2b + 12ab^2 + 8b^3 \gt 8a^2b + 16ab^2$$
Przenosimy wszystkie wyrazy na lewą stronę: $$a^3 + 6a^2b + 12ab^2 + 8b^3 - 8a^2b - 16ab^2 \gt 0$$
Redukujemy wyrazy podobne: $$a^3 + (6a^2b - 8a^2b) + (12ab^2 - 16ab^2) + 8b^3 \gt 0$$ $$a^3 - 2a^2b - 4ab^2 + 8b^3 \gt 0$$
Zauważamy, że wyrażenie można pogrupować: $$(a^3 + 8b^3) - (2a^2b + 4ab^2) \gt 0$$
Stosujemy wzór na sumę sześcianów: $$a^3 + 8b^3 = a^3 + (2b)^3 = (a+2b)(a^2 - 2ab + 4b^2)$$ oraz wyłączamy wspólny czynnik w drugim nawiasie: $$2a^2b + 4ab^2 = 2ab(a + 2b)$$
Zatem nierówność ma postać: $$(a+2b)(a^2 - 2ab + 4b^2) - 2ab(a+2b) \gt 0$$
Wyłączamy wspólny czynnik $(a+2b)$: $$(a+2b)\big[(a^2 - 2ab + 4b^2) - 2ab\big] \gt 0$$ $$(a+2b)(a^2 - 4ab + 4b^2) \gt 0$$
Zauważamy, że $a^2 - 4ab + 4b^2 = (a-2b)^2$. Otrzymujemy: $$(a+2b)(a-2b)^2 \gt 0$$
Ponieważ $a \gt 0$ i $b \gt 0$, to $a+2b \gt 0$. Kwadrat $(a-2b)^2$ jest zawsze nieujemny, a z założenia $b \ne \frac{1}{2}a$, czyli $a-2b \ne 0$, więc $(a-2b)^2 \gt 0$. Iloczyn liczby dodatniej i dodatniej jest dodatni, co kończy dowód.
Cały arkusz: Matura rozszerzona 2025 · Maj · wszystkie arkusze — matura rozszerzona