Rozwiąż nierówność $$\left(\frac{1}{x}-1\right)^{-1}\leq 1.$$
Matura rozszerzona – maj 2020 – zadanie 1
Matura rozszerzona · 2020 · Maj · równania i nierówności · 4 punkty
Odpowiedź (klucz CKE)
Rozwiązanie przygotowane z pomocą AI — sprawdź rachunki
Rozwiązanie wygenerowane przez AI — sprawdź rachunki.
Zaczynamy od nierówności: $\left(\frac{1}{x}-1\right)^{-1} \leq 1$.
Wyrażenie $\frac{1}{x}-1$ musi być różne od zera (bo jest w mianowniku potęgi $-1$), czyli $\frac{1}{x} \neq 1$, więc $x \neq 1$. Ponadto $x \neq 0$ (mianownik w wyrażeniu $\frac{1}{x}$).
Przekształcamy nierówność: $\left(\frac{1}{x}-1\right)^{-1} \leq 1 \; \Leftrightarrow \; \frac{1}{\frac{1}{x}-1} \leq 1$.
Przenosimy 1 na lewą stronę: $\frac{1}{\frac{1}{x}-1} - 1 \leq 0$.
Sprowadzamy do wspólnego mianownika: $\frac{1 - \left(\frac{1}{x}-1\right)}{\frac{1}{x}-1} \leq 0 \; \Leftrightarrow \; \frac{1 - \frac{1}{x} + 1}{\frac{1}{x}-1} \leq 0 \; \Leftrightarrow \; \frac{2 - \frac{1}{x}}{\frac{1}{x}-1} \leq 0$.
Mnożymy licznik i mianownik przez $x$ (pamiętając o znaku $x$, ale na razie przekształcamy, a potem rozważymy przedziały): $\frac{2x - 1}{1 - x} \leq 0$.
Mnożymy obie strony nierówności przez $(1-x)^2$ (które jest nieujemne dla $x \neq 1$): $(2x-1)(1-x) \leq 0$ i $x \neq 1$.
Rozwiązujemy nierówność kwadratową: $(2x-1)(1-x) \leq 0$. Miejsca zerowe: $x = \frac{1}{2}$ i $x = 1$ (ale $x \neq 1$). Współczynnik przy $x^2$ z iloczynu to $-2$, więc parabola skierowana ramionami w dół.
Zatem $(2x-1)(1-x) \leq 0$ dla $x \in \left(-\infty, \frac{1}{2}\right] \cup (1, +\infty)$.
Uwzględniamy dziedzinę: $x \neq 0$ i $x \neq 1$. Punkt $x = \frac{1}{2}$ jest dopuszczalny. Ostatecznie $x \in (-\infty, 0) \cup \left(0, \frac{1}{2}\right] \cup (1, +\infty)$.
Cały arkusz: Matura rozszerzona 2020 · Maj · wszystkie arkusze — matura rozszerzona