W czworościanie, którego wszystkie krawędzie mają długość $6$, umieszczono kulę tak, że ma ona dokładnie jeden punkt wspólny z każdą ścianą czworościanu. Płaszczyzna $\pi$, równoległa do podstawy tego czworościanu, dzieli go na ostrosłup o objętości równej $\frac{8}{27}$ objętości czworościanu i ostrosłup ścięty. Oblicz odległość środka $S$ kuli od płaszczyzny $\pi$.
Matura rozszerzona – maj 2017 – zadanie 9
Matura rozszerzona · 2017 · Maj · stereometria · 4 punkty
Odpowiedź (klucz CKE)
Rozwiązanie przygotowane z pomocą AI — sprawdź rachunki
Rozwiązanie wygenerowane przez AI — sprawdź rachunki.
W czworościanie foremnym o krawędzi $a=6$ wysokość ostrosłupa wynosi $H = a\sqrt{\frac{2}{3}} = 6\cdot\sqrt{\frac{2}{3}} = 2\sqrt{6}$.
Płaszczyzna $\pi$ równoległa do podstawy dzieli czworościan na mniejszy ostrosłup podobny do całego w skali $k$, przy czym stosunek objętości wynosi $\frac{V_{\text{mały}}}{V_{\text{cały}}} = k^3 = \frac{8}{27}$, stąd $k = \frac{2}{3}$.
Wysokość mniejszego ostrosłupa to $h = kH = \frac{2}{3}\cdot 2\sqrt{6} = \frac{4\sqrt{6}}{3}$, a odległość płaszczyzny $\pi$ od wierzchołka (góry) czworościanu wynosi $d_1 = h = \frac{4\sqrt{6}}{3}$.
Środek kuli wpisanej w czworościan foremny leży na wysokości i dzieli ją w stosunku 3:1 licząc od podstawy, czyli odległość środka $S$ od podstawy to $\frac{1}{4}H = \frac{1}{4}\cdot 2\sqrt{6} = \frac{\sqrt{6}}{2}$.
Odległość środka $S$ od wierzchołka (góry) wynosi $H - \frac{\sqrt{6}}{2} = 2\sqrt{6} - \frac{\sqrt{6}}{2} = \frac{3\sqrt{6}}{2}$.
Płaszczyzna $\pi$ jest odległa od wierzchołka o $d_1 = \frac{4\sqrt{6}}{3}$. Ponieważ $\frac{4\sqrt{6}}{3} \lt \frac{3\sqrt{6}}{2}$ (bo $\frac{4}{3} \lt \frac{3}{2}$), środek $S$ leży poniżej $\pi$. Odległość $d$ środka $S$ od $\pi$ to różnica: $d = \frac{3\sqrt{6}}{2} - \frac{4\sqrt{6}}{3} = \sqrt{6}\left(\frac{3}{2}-\frac{4}{3}\right) = \sqrt{6}\cdot\frac{9-8}{6} = \frac{\sqrt{6}}{6}$.
Cały arkusz: Matura rozszerzona 2017 · Maj · wszystkie arkusze — matura rozszerzona