Rozwiązanie wygenerowane przez AI — sprawdź rachunki.
Oznaczmy: $a$ – długość krawędzi podstawy, $h$ – wysokość graniastosłupa. W podstawie $ABCD$ (kwadrat) punkt $O$ to środek kwadratu, więc $|AO| = \frac{a\sqrt{2}}{2}$. Wierzchołek górnej podstawy $E$ leży nad $A$, więc $|AE| = d$ (dana długość). Trójkąt $AOE$ jest prostokątny w $A$? Nie, $O$ jest w podstawie dolnej, $A$ też w dolnej, $E$ w górnej. Odcinek $OE$ łączy $O$ z wierzchołkiem $E$ górnej podstawy. Zauważmy, że $E$ jest rzutem $A$ na górną podstawę? Nie, $E$ jest wierzchołkiem górnej podstawy odpowiadającym $A$. W graniastosłupie prawidłowym czworokątnym wierzchołki górnej podstawy są nad dolną, więc $E$ leży dokładnie nad $A$. Zatem odcinek $AE$ jest pionowy? Nie, $AE$ to krawędź boczna? Nie, $AE$ to przekątna ściany bocznej? Sprawdźmy: $A$ i $E$ są wierzchołkami: $A$ w dolnej podstawie, $E$ w górnej, ale $E$ nie jest bezpośrednio nad $A$? W graniastosłupie prawidłowym czworokątnym wierzchołki górnej podstawy są przesunięte względem dolnych? Nie, są dokładnie nad nimi. Zatem $A$ i $E$ leżą na tej samej prostej pionowej, więc $AE$ jest krawędzią boczną? Tak, $AE$ to krawędź boczna. Ale w treści jest: 'odcinek łączący punkt $O$ przecięcia przekątnych $AC$ i $BD$ podstawy $ABCD$ z dowolnym wierzchołkiem podstawy $EFGH$'. Czyli rozważamy odcinek $OE$ (gdzie $E$ jest wierzchołkiem górnej podstawy). Nie $AE$. Zatem $OE$ to odcinek z środka podstawy dolnej do wierzchołka górnej podstawy. Długość $|OE| = d$.
Obliczmy $|OE|$. W podstawie dolnej $O$ ma współrzędne $(\frac{a}{2}, \frac{a}{2}, 0)$ (przyjmując $A=(0,0,0)$, $B=(a,0,0)$, $D=(0,a,0)$, $C=(a,a,0)$). Wierzchołek $E$ (odpowiadający $A$) ma współrzędne $(0,0,h)$. Wtedy $OE = \left(0-\frac{a}{2}, 0-\frac{a}{2}, h-0\right) = \left(-\frac{a}{2}, -\frac{a}{2}, h\right)$. Długość: $|OE| = \sqrt{\left(\frac{a}{2}\right)^2 + \left(\frac{a}{2}\right)^2 + h^2} = \sqrt{\frac{a^2}{4}+\frac{a^2}{4}+h^2} = \sqrt{\frac{a^2}{2}+h^2}$. Z warunku $|OE|=d$ mamy $\sqrt{\frac{a^2}{2}+h^2} = d$, czyli $\frac{a^2}{2}+h^2 = d^2$, stąd $a^2 = 2(d^2 - h^2)$.
Objętość graniastosłupa: $V = a^2 \cdot h = 2(d^2 - h^2) \cdot h = 2h(d^2 - h^2)$. Dziedzina: $a\gt 0$ i $h\gt 0$, więc $d^2 - h^2 \gt 0$, czyli $h^2 \lt d^2$, więc $h \in (0, d)$. Odpowiedź: $V(h)=2(d^2-h^2)h$, $h\in(0,d)$.
Zadanie 14.2: Szukamy $h$ maksymalizującego $V(h)=2d^2h - 2h^3$. Liczymy pochodną: $V'(h)=2d^2 - 6h^2$. Przyrównujemy do zera: $2d^2 - 6h^2 = 0 \Rightarrow h^2 = \frac{d^2}{3} \Rightarrow h = \frac{d}{\sqrt{3}}$ (bo $h\gt 0$). Sprawdzamy, że dla $h\lt \frac{d}{\sqrt{3}}$ pochodna dodatnia, dla $h\gt \frac{d}{\sqrt{3}}$ ujemna, więc maksimum. Odpowiedź: $h=\frac{d}{\sqrt{3}}$.