Wyznacz wszystkie wartości parametru $m$, dla których równanie
$$mx^2-(m+1)x-2m+3=0$$
ma dokładnie dwa różne rozwiązania rzeczywiste $x_1$ oraz $x_2$, spełniające warunki $x_1\neq 0$, $x_2\neq 0$ oraz
$$\frac{1}{x_1^2}+\frac{1}{x_2^2}<1.$$
Matura rozszerzona · 2023 · Czerwiec · równania i nierówności · 5 punktów
Wyznacz wszystkie wartości parametru $m$, dla których równanie
$$mx^2-(m+1)x-2m+3=0$$
ma dokładnie dwa różne rozwiązania rzeczywiste $x_1$ oraz $x_2$, spełniające warunki $x_1\neq 0$, $x_2\neq 0$ oraz
$$\frac{1}{x_1^2}+\frac{1}{x_2^2}<1.$$
Rozwiązanie wygenerowane przez AI — sprawdź rachunki.
Równanie kwadratowe $mx^2-(m+1)x-2m+3=0$ ma dwa różne rozwiązania rzeczywiste, gdy $m \neq 0$ i wyróżnik $\Delta \gt 0$.
Obliczamy $\Delta = [-(m+1)]^2 - 4m(-2m+3) = m^2+2m+1 +8m^2-12m = 9m^2 -10m +1$.
Warunek $\Delta \gt 0$: $9m^2 -10m +1 \gt 0$. Rozwiązujemy równanie $9m^2-10m+1=0$: $\Delta_m = 100-36=64$, $m_1 = \frac{10-8}{18} = \frac{1}{9}$, $m_2 = \frac{10+8}{18}=1$. Nierówność $9m^2-10m+1\gt 0$ zachodzi dla $m \in (-\infty, \frac{1}{9}) \cup (1, \infty)$.
Zatem warunki na dwa różne pierwiastki: $m \neq 0$ oraz $m \in (-\infty, \frac{1}{9}) \cup (1, \infty)$.
Korzystamy z warunku $\frac{1}{x_1^2}+\frac{1}{x_2^2} \lt 1$. Przekształcamy: $\frac{x_1^2+x_2^2}{x_1^2 x_2^2} \lt 1$. Z wzorów Viete'a: $x_1+x_2 = \frac{m+1}{m}$, $x_1 x_2 = \frac{-2m+3}{m}$.
Wtedy $x_1^2+x_2^2 = (x_1+x_2)^2 - 2x_1x_2 = \left(\frac{m+1}{m}\right)^2 - 2\cdot\frac{-2m+3}{m} = \frac{m^2+2m+1}{m^2} + \frac{4m-6}{m} = \frac{m^2+2m+1}{m^2} + \frac{4m^2-6m}{m^2} = \frac{5m^2 -4m +1}{m^2}$.
Oraz $x_1^2 x_2^2 = \left(\frac{-2m+3}{m}\right)^2 = \frac{4m^2 -12m +9}{m^2}$.
Podstawiamy: $\frac{\frac{5m^2-4m+1}{m^2}}{\frac{4m^2-12m+9}{m^2}} \lt 1$, czyli $\frac{5m^2-4m+1}{4m^2-12m+9} \lt 1$.
Przenosimy: $\frac{5m^2-4m+1}{4m^2-12m+9} - 1 \lt 0$, $\frac{5m^2-4m+1 - (4m^2-12m+9)}{4m^2-12m+9} \lt 0$, $\frac{m^2+8m-8}{4m^2-12m+9} \lt 0$.
Mianownik $4m^2-12m+9 = (2m-3)^2 \ge 0$, ale dla $m=\frac{3}{2}$ jest zerem, co powoduje, że wyrażenie nie ma sensu (w mianowniku ułamka $\frac{1}{x_1^2}+\frac{1}{x_2^2}$ byłoby zero w mianowniku). Sprawdzamy, czy $m=\frac{3}{2}$ spełnia warunki: dla $m=\frac{3}{2}$ mamy $x_1 x_2 = \frac{-3+3}{3/2}=0$, czyli któryś pierwiastek jest zerem, co jest zabronione ($x_1\neq0$, $x_2\neq0$). Zatem $m\neq\frac{3}{2}$. Ponadto $(2m-3)^2 \gt 0$ dla $m\neq\frac{3}{2}$, więc mianownik dodatni.
Nierówność sprowadza się do $m^2+8m-8 \lt 0$. Rozwiązujemy równanie $m^2+8m-8=0$: $\Delta = 64+32=96$, $\sqrt{\Delta}=4\sqrt{6}$, $m_1 = \frac{-8-4\sqrt{6}}{2} = -4-2\sqrt{6}$, $m_2 = -4+2\sqrt{6}$. Rozwiązanie: $m \in (-4-2\sqrt{6}, -4+2\sqrt{6})$.
Łączymy wszystkie warunki: $m\neq0$, $m\neq\frac{3}{2}$, $m\in(-\infty,\frac{1}{9})\cup(1,\infty)$ z $\Delta\gt 0$, oraz $m\in(-4-2\sqrt{6}, -4+2\sqrt{6})$. Część wspólna: $m\in(-4-2\sqrt{6},0)\cup(0,\frac{1}{9})$ (przedział $(1,\infty)$ nie ma części wspólnej z $(-4-2\sqrt{6}, -4+2\sqrt{6})$, bo $-4+2\sqrt{6} \approx -4+4,9=0,9 \lt 1$).
Cały arkusz: Matura rozszerzona 2023 · Czerwiec · wszystkie arkusze — matura rozszerzona