Liczydłomatematyka · webp.pl

Matura rozszerzona – czerwiec 2015 – zadanie 9

Matura rozszerzona · 2015 · Czerwiec · planimetria · 3 punkty

W trójkącie $ABC$ kąt wewnętrzny przy wierzchołku $A$ ma miarę $50^\circ$, a kąt wewnętrzny przy wierzchołku $C$ ma miarę $60^\circ$. Okrąg $o_1$ przechodzi przez punkt $A$ i przecina boki $AB$ i $AC$ trójkąta odpowiednio w punktach $D$ i $E$. Okrąg $o_2$ przechodzi przez punkt $B$, przecina okrąg $o_1$ w punkcie $D$ oraz w punkcie $F$ leżącym wewnątrz trójkąta $ABC$. Ponadto okrąg $o_2$ przecina bok $BC$ trójkąta w punkcie $G$.

Trójkąt ABC, dwa przecinające się okręgi oraz punkty D, E, F i G

Udowodnij, że na czworokącie $CEFG$ można opisać okrąg.

Odpowiedź (klucz CKE)
na czworokącie CEFG można opisać okrąg

Rozwiązanie przygotowane z pomocą AI — sprawdź rachunki

Rozwiązanie wygenerowane przez AI — sprawdź rachunki.

Dane: $\angle BAC=50^\circ$, $\angle ACB=60^\circ$, więc $\angle ABC=180^\circ-50^\circ-60^\circ=70^\circ$.

Cel: pokażemy, że $\angle EFG+\angle ECG=180^\circ$, czyli suma przeciwległych kątów czworokąta $CEFG$ wynosi $180^\circ$. Wtedy da się na nim opisać okrąg. Zakładamy układ z rysunku: punkty $D,E,F,G$ leżą tak, że $CEFG$ jest czworokątem wypukłym.

Krok 1. Czworokąt $ADFE$ jest wpisany w okrąg $o_1$. Punkt $F$ leży wewnątrz trójkąta, więc $A$ i $F$ leżą po przeciwnych stronach prostej $DE$. Stąd $\angle DFE+\angle DAE=180^\circ$, czyli $\angle DFE=180^\circ-50^\circ=130^\circ$.

Krok 2. Czworokąt $BGFD$ jest wpisany w okrąg $o_2$. Punkty $B$ i $F$ leżą po przeciwnych stronach prostej $DG$, więc $\angle DFG+\angle DBG=180^\circ$, czyli $\angle DFG=180^\circ-70^\circ=110^\circ$.

Krok 3. Kąty wokół punktu $F$ wypełniają kąt pełny. Są to kąty $\angle DFE$, $\angle DFG$ i $\angle EFG$, ponieważ $F$ leży wewnątrz trójkąta, a promienie $FD$, $FE$, $FG$ dzielą płaszczyznę na te trzy kąty. Zatem $\angle EFG=360^\circ-130^\circ-110^\circ=120^\circ$.

Krok 4. Kąt przy wierzchołku $C$ czworokąta $CEFG$ to $\angle ECG=\angle ACB=60^\circ$, bo $E$ leży na $AC$, a $G$ na $BC$.

Krok 5. Suma przeciwległych kątów: $\angle EFG+\angle ECG=120^\circ+60^\circ=180^\circ$.

Czworokąt wypukły, w którym suma kątów przeciwległych wynosi $180^\circ$, jest wpisany w okrąg. To kończy dowód.

Odpowiedź: $\angle EFG=120^\circ$, $\angle ECG=60^\circ$, więc $\angle EFG+\angle ECG=180^\circ$ i na czworokącie $CEFG$ można opisać okrąg. ∎

‹ Poprzednie zadanieNastępne zadanie ›

Cały arkusz: Matura rozszerzona 2015 · Czerwiec · wszystkie arkusze — matura rozszerzona