Udowodnij, że dla dowolnych liczb dodatnich $a$, $b$, $c$ i $d$ prawdziwa jest nierówność $$ac+bd\le \sqrt{a^2+b^2}\cdot\sqrt{c^2+d^2}.$$
Matura rozszerzona – czerwiec 2012 – zadanie 6
Matura rozszerzona · 2012 · Czerwiec · wyrażenia algebraiczne · 3 punkty
Odpowiedź (klucz CKE)
Rozwiązanie przygotowane z pomocą AI — sprawdź rachunki
Rozwiązanie wygenerowane przez AI — sprawdź rachunki.
Nierówność $ac+bd\le \sqrt{a^2+b^2}\cdot\sqrt{c^2+d^2}$ przypomina nierówność Cauchy'ego-Schwarza w postaci $(ac+bd)^2 \le (a^2+b^2)(c^2+d^2)$.
Przekształcamy nierówność do postaci równoważnej: podnosimy obie strony (obie są nieujemne, bo $a,b,c,d\gt 0$) do kwadratu, otrzymując $(ac+bd)^2 \le (a^2+b^2)(c^2+d^2)$.
Rozwiązujemy prawą stronę: $(a^2+b^2)(c^2+d^2) = a^2c^2 + a^2d^2 + b^2c^2 + b^2d^2$.
Lewa strona po rozwinięciu to $(ac+bd)^2 = a^2c^2 + 2abcd + b^2d^2$.
Odejmujemy lewą stronę od prawej: $(a^2c^2 + a^2d^2 + b^2c^2 + b^2d^2) - (a^2c^2 + 2abcd + b^2d^2) = a^2d^2 + b^2c^2 - 2abcd = (ad - bc)^2 \ge 0$.
Zatem $(a^2+b^2)(c^2+d^2) - (ac+bd)^2 \ge 0$, czyli $(ac+bd)^2 \le (a^2+b^2)(c^2+d^2)$, co po spierwiastkowaniu daje $ac+bd \le \sqrt{a^2+b^2}\cdot\sqrt{c^2+d^2}$.
Równość zachodzi wtedy i tylko wtedy, gdy $ad = bc$.
Udowodniono, że nierówność jest prawdziwa dla wszystkich dodatnich $a,b,c,d$.
Cały arkusz: Matura rozszerzona 2012 · Czerwiec · wszystkie arkusze — matura rozszerzona