W trójkącie równoramiennym $ABC$ dane są: $|AC|=|BC|=4$ i $|AB|=3$. Na boku $BC$, między punktami $B$ i $C$, wybrano taki punkt $D$, że trójkąty $ABC$ i $BDA$ są podobne.

Odcinek $BD$ ma długość:
Matura podstawowa · 2025 · Maj · planimetria · 1 punkt
W trójkącie równoramiennym $ABC$ dane są: $|AC|=|BC|=4$ i $|AB|=3$. Na boku $BC$, między punktami $B$ i $C$, wybrano taki punkt $D$, że trójkąty $ABC$ i $BDA$ są podobne.

Odcinek $BD$ ma długość:
Rozwiązanie wygenerowane przez AI — sprawdź rachunki.
Trójkąt ABC jest równoramienny z ramionami AC = BC = 4 i podstawą AB = 3. Punkt D leży na boku BC między B i C. Trójkąty ABC i BDA mają być podobne.
Z podobieństwa trójkątów ABC i BDA wynika proporcja odpowiednich boków. W trójkącie ABC: AB = 3, AC = BC = 4. W trójkącie BDA: BD i BA = 3 oraz AD. Kąty: w trójkącie ABC kąty przy podstawie są równe, oznaczmy kąt przy wierzchołku C jako γ, a przy A i B jako α (α = ∠CAB = ∠CBA). W trójkącie BDA kąt przy wierzchołku B jest wspólny z kątem CBA trójkąta ABC, czyli ∠DBA = α. Z podobieństwa (kolejność wierzchołków ABC i BDA) możliwe są dwie możliwości przyporządkowania kątów. Analizujemy: w trójkącie ABC kąty: ∠CAB = α, ∠ABC = α, ∠ACB = γ. W trójkącie BDA: ∠BDA, ∠DAB, ∠ABD = α. Dla podobieństwa muszą być równe odpowiednie kąty. Rozpatrujemy przypadek, gdy kąt BDA = γ (kąt przy wierzchołku D w BDA) odpowiada kątowi ACB = γ w ABC. Wtedy kąt DAB w BDA odpowiada kątowi CAB = α w ABC. Wtedy boki: w ABC przeciwko kątowi α są boki BC i AC (długość 4), a przeciwko kątowi γ jest bok AB = 3. W BDA: przeciwko kątowi α (∠DAB) jest bok BD, przeciwko kątowi γ (∠BDA) jest bok AB = 3. Z proporcji: stosunek boków przeciwko równym kątom musi być stały. Zatem: BD (w BDA przeciwko α) odpowiada BC (w ABC przeciwko α) lub AC? Uwaga: w ABC bok przeciwko α to BC lub AC (oba 4). W BDA bok przeciwko α to BD. Z proporcji: BD/BC = BA/BA? Sprawdzamy: jeśli ∠BDA = γ i ∠DAB = α, to w trójkącie BDA bok AB leży naprzeciw γ, a BD naprzeciw α. W trójkącie ABC bok AB leży naprzeciw γ, a BC naprzeciw α. Zatem odpowiednie boki: AB (naprzeciw γ) w obu trójkątach oraz BD (naprzeciw α) w BDA i BC (naprzeciw α) w ABC. Stąd proporcja: BD/BC = AB/AB = 1, czyli BD = BC = 4, ale to niemożliwe, bo D leży na BC między B i C, więc BD < 4. Zatem ten przypadek odpada.
Rozpatrzmy drugą możliwość: w trójkącie BDA kąt przy D (∠BDA) odpowiada kątowi przy A w ABC (∠CAB = α). Wtedy kąt DAB w BDA odpowiada kątowi ACB = γ w ABC. Wtedy w BDA: przeciwko α (∠ABD? nie, ∠ABD = α, ale to kąt przy B) – trzeba uważać na kolejność wierzchołków. Przyjmijmy podobieństwo ΔABC ~ ΔBDA z odpowiedniością wierzchołków: A ↔ B, B ↔ D, C ↔ A. Wtedy ∠CAB (α) odpowiada ∠ABD (α) – to zgadza się, bo oba są α. ∠ABC (α) odpowiada ∠BDA – niech to będzie δ. ∠ACB (γ) odpowiada ∠BAD. Z równości kątów: ∠ABC = ∠BDA, czyli α = δ. Wtedy w trójkącie BDA kąty: ∠ABD = α, ∠BDA = α, więc trójkąt BDA też jest równoramienny z ramionami? Wtedy ∠BAD = γ = 180° - 2α. W ΔABC suma kątów: 2α + γ = 180°, więc γ = 180° - 2α, więc się zgadza. Z podobieństwa mamy proporcje boków: odpowiadające boki to: AB (w ΔABC) odpowiada BD (w ΔBDA), BC odpowiada DA, AC odpowiada BA. Zatem: AB/BD = BC/DA = AC/BA. Interesuje nas BD. Korzystamy z pierwszej równości: AB/BD = AC/BA. Podstawiamy: AB = 3, AC = 4, BA = 3. Czyli: 3/BD = 4/3. Stąd BD = 3 * 3 / 4 = 9/4 = 2,25.
Sprawdźmy drugą proporcję: BC/DA = AC/BA, czyli 4/DA = 4/3, więc DA = 3, co jest możliwe. Zatem BD = 2,25.
Odpowiedź: BD = 2,25, co odpowiada opcji B.
Cały arkusz: Matura podstawowa 2025 · Maj · wszystkie arkusze — matura podstawowa