Ciąg arytmetyczny $(a_n)$ jest określony dla każdej liczby naturalnej $n\ge 1$. Trzeci wyraz tego ciągu jest równy $(-1)$, a suma piętnastu początkowych kolejnych wyrazów tego ciągu jest równa $(-165)$.
Oblicz różnicę tego ciągu. Zapisz obliczenia.
Matura podstawowa · 2024 · Maj · ciągi · 2 punkty
Ciąg arytmetyczny $(a_n)$ jest określony dla każdej liczby naturalnej $n\ge 1$. Trzeci wyraz tego ciągu jest równy $(-1)$, a suma piętnastu początkowych kolejnych wyrazów tego ciągu jest równa $(-165)$.
Oblicz różnicę tego ciągu. Zapisz obliczenia.
Rozwiązanie wygenerowane przez AI — sprawdź rachunki.
Wzór na n-ty wyraz ciągu arytmetycznego: $a_n = a_1 + (n-1)r$. Dla $n=3$ mamy $a_3 = a_1 + 2r = -1$.
Suma $S_n$ początkowych $n$ wyrazów ciągu arytmetycznego: $S_n = \frac{a_1 + a_n}{2} \cdot n$. Dla $n=15$ mamy $S_{15} = \frac{a_1 + a_{15}}{2} \cdot 15 = -165$.
Wyraz $a_{15} = a_1 + 14r$. Podstawiamy do wzoru na sumę: $\frac{a_1 + (a_1 + 14r)}{2} \cdot 15 = -165$, czyli $\frac{2a_1 + 14r}{2} \cdot 15 = -165$.
Upraszczamy: $(a_1 + 7r) \cdot 15 = -165$, więc $a_1 + 7r = -11$.
Mamy układ równań: $\begin{cases} a_1 + 2r = -1 \\ a_1 + 7r = -11 \end{cases}$.
Odejmujemy pierwsze równanie od drugiego: $(a_1 + 7r) - (a_1 + 2r) = -11 - (-1)$, czyli $5r = -10$, więc $r = -2$.
Odpowiedź: Różnica ciągu wynosi $-2$.
Cały arkusz: Matura podstawowa 2024 · Maj · wszystkie arkusze — matura podstawowa