W graniastosłupie prawidłowym czworokątnym $ABCDEFGH$ przekątna $AC$ podstawy ma długość $4$. Kąt $ACE$ jest równy $60^\circ$. Oblicz objętość ostrosłupa $ABCDE$ przedstawionego na rysunku.

Matura podstawowa · 2012 · Maj · stereometria · 4 punkty
W graniastosłupie prawidłowym czworokątnym $ABCDEFGH$ przekątna $AC$ podstawy ma długość $4$. Kąt $ACE$ jest równy $60^\circ$. Oblicz objętość ostrosłupa $ABCDE$ przedstawionego na rysunku.

Rozwiązanie wygenerowane przez AI — sprawdź rachunki.
Podstawa graniastosłupa to kwadrat $ABCD$. Przekątna kwadratu $AC = 4$. Zależność między przekątną $d$ a bokiem $a$ kwadratu: $d = a\sqrt{2}$. Zatem $a\sqrt{2} = 4$, czyli $a = \frac{4}{\sqrt{2}} = 2\sqrt{2}$.
Wysokość graniastosłupa oznaczmy jako $H = |AE|$. Trójkąt $ACE$ jest prostokątny w $A$? Sprawdźmy: $AC$ leży w podstawie dolnej, $CE$ jest przekątną ściany bocznej? Nie, $E$ to wierzchołek górnej podstawy, więc $AE$ jest krawędzią boczną (pionową). Zatem $AC$ jest w podstawie dolnej, $AE$ jest prostopadłe do podstawy, więc kąt $\angle CAE = 90^\circ$. Z treści kąt $ACE = 60^\circ$. W trójkącie prostokątnym $CAE$ (przy wierzchołku $A$): $\tg 60^\circ = \frac{AE}{AC}$, czyli $\sqrt{3} = \frac{H}{4}$, stąd $H = 4\sqrt{3}$.
Ostrosłup $ABCDE$ ma podstawę $ABCD$ (kwadrat) i wierzchołek $E$. Jego objętość: $V = \frac{1}{3} \cdot P_{ABCD} \cdot h$, gdzie $h$ to wysokość ostrosłupa. Wysokość ostrosłupa to odległość $E$ od płaszczyzny podstawy $ABCD$, czyli dokładnie wysokość graniastosłupa $H = 4\sqrt{3}$.
Pole podstawy ostrosłupa: $P_p = a^2 = (2\sqrt{2})^2 = 8$.
Zatem $V = \frac{1}{3} \cdot 8 \cdot 4\sqrt{3} = \frac{32\sqrt{3}}{3}$.
Cały arkusz: Matura podstawowa 2012 · Maj · wszystkie arkusze — matura podstawowa