Liczydłomatematyka · webp.pl

Matura podstawowa – czerwiec 2016 – zadanie 31

Matura podstawowa · 2016 · Czerwiec · ciągi · 5 punktów

Dany jest ciąg arytmetyczny $(a_n)$ określony dla każdej liczby naturalnej $n\geq 1$, w którym $$a_1+a_2+a_3+a_4=2016$$ oraz $$a_5+a_6+a_7+\ldots+a_{12}=2016.$$ Oblicz pierwszy wyraz, różnicę oraz najmniejszy dodatni wyraz ciągu $(a_n)$.

Odpowiedź (klucz CKE)
$a_1=567$, $r=-42$, najmniejszy dodatni wyraz: $a_{14}=21$

Rozwiązanie przygotowane z pomocą AI — sprawdź rachunki

Rozwiązanie wygenerowane przez AI — sprawdź rachunki.

W ciągu arytmetycznym $(a_n)$ mamy $a_n = a_1 + (n-1)r$.

Suma $a_1 + a_2 + a_3 + a_4 = 4a_1 + (0+1+2+3)r = 4a_1 + 6r = 2016$.

Suma $a_5 + a_6 + \ldots + a_{12}$ to 8 wyrazów od piątego do dwunastego. Możemy ją zapisać jako $S_{12} - S_4$, gdzie $S_n$ to suma $n$ początkowych wyrazów. Ale wygodniej: $a_5 = a_1 + 4r$, więc suma ośmiu wyrazów od $a_5$ do $a_{12}$ to $8a_1 + (4+5+\ldots+11)r = 8a_1 + \frac{(4+11)\cdot 8}{2}r = 8a_1 + 60r$.

Mamy więc układ równań: $4a_1 + 6r = 2016$ oraz $8a_1 + 60r = 2016$.

Z pierwszego równania: $4a_1 = 2016 - 6r$, czyli $a_1 = 504 - \frac{3}{2}r$.

Podstawiamy do drugiego: $8\left(504 - \frac{3}{2}r\right) + 60r = 2016$, czyli $4032 - 12r + 60r = 2016$, stąd $4032 + 48r = 2016$, więc $48r = 2016 - 4032 = -2016$, czyli $r = -42$.

Wtedy $a_1 = 504 - \frac{3}{2}\cdot(-42) = 504 + 63 = 567$.

Wyraz ogólny: $a_n = 567 + (n-1)\cdot(-42) = 567 - 42n + 42 = 609 - 42n$.

Szukamy najmniejszego dodatniego wyrazu, czyli $a_n \gt 0$: $609 - 42n \gt 0 \Rightarrow 42n \lt 609 \Rightarrow n \lt 14{,}5$, więc $n \leq 14$. Dla $n=14$: $a_{14} = 609 - 42\cdot14 = 609 - 588 = 21 \gt 0$. Dla $n=15$: $a_{15} = 609 - 630 = -21 \lt 0$. Zatem najmniejszy dodatni wyraz to $a_{14}=21$.

‹ Poprzednie zadanieNastępne zadanie ›

Cały arkusz: Matura podstawowa 2016 · Czerwiec · wszystkie arkusze — matura podstawowa