Liczydłomatematyka · webp.pl

Informator maturalny 2024 – poziom podstawowy – zadanie 48

Matura podstawowa · 2024 · Informator maturalny CKE · planimetria · 2 punkty

Trzy różne punkty $A$, $B$ i $D$ leżą na okręgu o środku w punkcie $S$. Odcinek $BD$ jest średnicą tego okręgu. Styczne $k$ i $l$ do tego okręgu, odpowiednio w punktach $A$ i $B$, przecinają się w punkcie $C$ (zobacz rysunek poniżej).

Okrąg o środku S ze średnicą BD, styczne k w punkcie A i l w punkcie B przecinające się w punkcie C

Wykaż, że trójkąty $ACB$ i $ASD$ są podobne.

Odpowiedź (klucz CKE)
dowód: trójkąty równoramienne o kącie $\beta$ przy podstawie (cecha kąt-kąt-kąt)

Rozwiązanie przygotowane z pomocą AI — sprawdź rachunki

Rozwiązanie wygenerowane przez AI — sprawdź rachunki.

Oznaczenia: $|\angle ASB| = \alpha$ (kąt środkowy oparty na łuku $AB$). Trójkąt $ASD$ i trójkąt $ACB$ pokażemy jako równoramienne o równych kątach przy podstawie.

Trójkąt $ACB$. Odcinki $CA$ i $CB$ są odcinkami stycznych poprowadzonych z jednego punktu $C$ do okręgu, więc $|CA|=|CB|$. Trójkąt $ACB$ jest równoramienny z podstawą $AB$. Promienie $SA$, $SB$ są prostopadłe do stycznych: $\angle SAC=\angle SBC=90^\circ$. W czworokącie $ASBC$ kąty przy wierzchołkach $A$ i $B$ mają po $90^\circ$, więc $\angle ACB = 180^\circ-\alpha$. Stąd kąt przy podstawie trójkąta $ACB$ wynosi $\beta=\dfrac{180^\circ-(180^\circ-\alpha)}{2}=\dfrac{\alpha}{2}$.

Trójkąt $ASD$. Punkty $A$ i $D$ leżą na okręgu, więc $|SA|=|SD|$ (promienie) i trójkąt $ASD$ jest równoramienny z podstawą $AD$. Ponieważ $B$, $S$, $D$ są współliniowe, kąt $ASD$ jest kątem przyległym do $\angle ASB$: $\angle ASD=180^\circ-\alpha$. Zatem kąty przy podstawie $AD$ mają miarę $\dfrac{180^\circ-(180^\circ-\alpha)}{2}=\dfrac{\alpha}{2}=\beta$.

Podobieństwo. Trójkąt $ACB$ ma kąty $\beta,\beta,180^\circ-\alpha$, a trójkąt $ASD$ ma kąty $\beta,\beta,180^\circ-\alpha$ (kąt $\angle ACB=\angle ASD=180^\circ-\alpha$, kąty $\angle CAB=\angle CBA=\angle SAD=\angle SDA=\beta$). Trójkąty mają równe odpowiednie kąty, więc na mocy cechy kąt-kąt-kąt są podobne (z odpowiedniością $C\leftrightarrow S$, $A\leftrightarrow A$, $B\leftrightarrow D$).

Odpowiedź: Oba trójkąty są równoramienne z kątem przy podstawie $\beta=\alpha/2$ i kątem między ramionami $180^\circ-\alpha$, więc trójkąty $ACB$ i $ASD$ są podobne, co należało wykazać.

‹ Poprzednie zadanieNastępne zadanie ›

Cały arkusz: Matura podstawowa 2024 · Informator maturalny CKE · wszystkie arkusze — matura podstawowa