Liczydłomatematyka · webp.pl

Egzamin ósmoklasisty – czerwiec 2024 – zadanie 13

Egzamin ósmoklasisty · 2024 · Czerwiec · planimetria · 1 punkt

Na rysunku przedstawiono kwadrat podzielony na $6$ jednakowych prostokątów.

Kwadrat podzielony na sześć jednakowych pionowych prostokątów

Obwód każdego z tych prostokątów jest równy $28$.

Dokończ zdanie. Wybierz właściwą odpowiedź spośród podanych.

Obwód kwadratu jest równy

A. $48$B. $84$C. $96$D. $144$
Odpowiedź (klucz CKE)
A

Rozwiązanie przygotowane z pomocą AI — sprawdź rachunki

Rozwiązanie wygenerowane przez AI — sprawdź rachunki.

Niech szerokość małego prostokąta to $a$, a wysokość to $b$. Prostokąty są jednakowe i ułożone pionowo, więc kwadrat składa się z 3 prostokątów w pionie i 2 w poziomie. Zatem bok kwadratu to $3a$ (wysokość) i jednocześnie $2b$ (szerokość). Mamy więc równanie $3a = 2b$.

Obwód każdego prostokąta wynosi $28$, czyli $2a + 2b = 28$. Dzieląc obie strony przez 2: $a + b = 14$.

Z układu równań $\begin{cases} 3a = 2b \\ a + b = 14 \end{cases}$ z pierwszego równania $b = \frac{3}{2}a$. Podstawiamy do drugiego: $a + \frac{3}{2}a = 14$, czyli $\frac{5}{2}a = 14$, więc $a = \frac{28}{5} = 5{,}6$.

Wtedy $b = \frac{3}{2} \cdot 5{,}6 = 8{,}4$. Bok kwadratu $L = 3a = 3 \cdot 5{,}6 = 16{,}8$ lub $L = 2b = 2 \cdot 8{,}4 = 16{,}8$.

Obwód kwadratu to $4L = 4 \cdot 16{,}8 = 67{,}2$, ale to nie jest żadna z podanych odpowiedzi. Sprawdźmy: w kluczu odpowiedź A. $48$. Może prostokąty są ułożone inaczej? Rysunek: 6 jednakowych prostokątów w kwadracie – jeśli są pionowe, to kwadrat podzielony na 3 kolumny i 2 rzędy? Wtedy bok kwadratu to $3a$ (wysokość) i $2b$ (szerokość) – tak jak wyżej. Ale jeśli prostokąty są poziome? Wtedy odwrotnie. Spróbujmy inaczej: niech prostokąty mają boki $x$ (krótszy) i $y$ (dłuższy). Z podziału kwadratu na 6 prostokątów: jeśli prostokąty są ułożone w 2 kolumny i 3 rzędy, to bok kwadratu to $2x$ (poziomo) i $3y$ (pionowo). Ale to by oznaczało $2x = 3y$. Obwód prostokąta: $2x + 2y = 28 \Rightarrow x + y = 14$. Z $2x = 3y$ mamy $y = \frac{2}{3}x$. Wtedy $x + \frac{2}{3}x = 14 \Rightarrow \frac{5}{3}x = 14 \Rightarrow x = 8{,}4$, $y = 5{,}6$. Bok kwadratu $L = 2x = 16{,}8$ lub $L = 3y = 16{,}8$ – to samo. Więc gdzie błąd? Może prostokąty są ułożone w 3 kolumny i 2 rzędy? Wtedy bok kwadratu to $3x$ i $2y$, czyli $3x = 2y$. To pierwszy przypadek. W obu przypadkach bok kwadratu wychodzi $16{,}8$, obwód $67{,}2$. Ale odpowiedzi są całkowite: 48, 84, 96, 144. Zauważmy: jeśli $a$ i $b$ są liczbami naturalnymi? Spróbujmy $3a = 2b$ i $a+b=14$. Rozwiązanie: $a=5{,}6$, $b=8{,}4$ – niecałkowite. Ale może prostokąty są jednakowe, ale niekoniecznie takie, że $3a=2b$? Narysujmy: kwadrat podzielony na 6 jednakowych prostokątów – typowy podział to 3 wzdłuż jednego boku i 2 wzdłuż drugiego (albo odwrotnie). Wtedy stosunek boków prostokąta wynika z równania: jeśli prostokąty są ułożone w 3 kolumny i 2 rzędy, to szerokość prostokąta (pionowa?) – lepiej: niech krótszy bok prostokąta to $a$, dłuższy to $b$. Jeśli prostokąty są pionowe (dłuższy bok pionowo), to w kwadracie: pionowo mieści się 3 takie dłuższe boki, czyli $3b$ = bok kwadratu. Poziomo mieści się 2 krótsze boki, czyli $2a$ = bok kwadratu. Zatem $3b = 2a$. Obwód prostokąta: $2a + 2b = 28 \Rightarrow a+b=14$. Z $3b=2a$ mamy $a=\frac{3}{2}b$. Podstawiamy: $\frac{3}{2}b + b = 14 \Rightarrow \frac{5}{2}b = 14 \Rightarrow b=5{,}6$, $a=8{,}4$. Bok kwadratu $L=2a=16{,}8$ lub $L=3b=16{,}8$. To nie daje całkowitego obwodu. Może jednak prostokąty są poziome? Wtedy: pionowo mieści się 2 dłuższe boki, czyli $2b$ = bok kwadratu, poziomo mieści się 3 krótsze boki, czyli $3a$ = bok kwadratu. Zatem $2b = 3a$. Obwód: $2a+2b=28$. Z $2b=3a$ mamy $b=\frac{3}{2}a$. Wtedy $2a+2\cdot\frac{3}{2}a=28 \Rightarrow 2a+3a=28 \Rightarrow 5a=28 \Rightarrow a=5{,}6$, $b=8{,}4$ – to samo. Coś nie gra. Sprawdźmy: może prostokąty są jednakowe, ale ułożone w 6 w jednym rzędzie? Wtedy bok kwadratu to $6a$ i $b$, ale to nie byłby kwadrat. Zatem podział musi być 3×2 lub 2×3. W takim razie dlaczego w kluczu odpowiedź 48? Obliczmy: jeśli obwód kwadratu ma być 48, to bok kwadratu to 12. Wtedy z $3a=12$ (jeśli 3 kolumny) to $a=4$, oraz $2b=12$ to $b=6$. Obwód prostokąta: $2\cdot4+2\cdot6=8+12=20$, a ma być 28. Nie pasuje. Dla boku 24 (obwód 96): $a=8$, $b=12$, obwód prostokąta: $2\cdot8+2\cdot12=16+24=40$ – nie. Dla boku 21 (obwód 84): $a=7$, $b=10{,}5$, obwód prostokąta: $2\cdot7+2\cdot10{,}5=14+21=35$ – nie. Dla boku 36 (obwód 144): $a=12$, $b=18$, obwód prostokąta: $24+36=60$ – nie. Żadne nie daje 28. Hmm. Może prostokąty są jednakowe, ale nie wszystkie boki są zgodne z podziałem na siatkę? Inna możliwość: kwadrat podzielony na 6 jednakowych prostokątów może być tak, że prostokąty są ułożone w 3 rzędy i 2 kolumny, ale prostokąty są obrócone? Nie, raczej wszystkie jednakowe i przylegające. W takim razie może moje założenie o układzie jest błędne. Popatrzmy na opis: „Kwadrat podzielony na sześć jednakowych pionowych prostokątów”. Czyli prostokąty są pionowe. Zatem w kwadracie są ułożone w 2 kolumny i 3 rzędy? Jeśli prostokąt jest pionowy, to jego szerokość (krótszy bok) jest pozioma, a wysokość (dłuższy bok) pionowa. W kwadracie: poziomo mieszczą się 2 szerokości, więc bok kwadratu = 2a. Pionowo mieszczą się 3 wysokości, więc bok kwadratu = 3b. Zatem 2a = 3b. Obwód prostokąta: 2a + 2b = 28. Mamy układ: 2a = 3b oraz a + b = 14. Z pierwszego a = (3/2)b. Podstawiamy: (3/2)b + b = 14 => (5/2)b = 14 => b = 28/5 = 5,6. Wtedy a = (3/2)*5,6 = 8,4. Bok kwadratu L = 2a = 16,8 lub L = 3b = 16,8. Obwód kwadratu = 4*16,8 = 67,2. To nie jest żadna z odpowiedzi. Ale w kluczu jest A. 48. Spróbujmy odwrotnie: jeśli prostokąty są pionowe, to może jednak w kwadracie są ułożone w 3 kolumny i 2 rzędy? Wtedy poziomo mieszczą się 3 szerokości, więc L = 3a. Pionowo mieszczą się 2 wysokości, więc L = 2b. Zatem 3a = 2b. Obwód prostokąta: 2a+2b=28 => a+b=14. Z 3a=2b => b=(3/2)a. Wtedy a+(3/2)a=14 => (5/2)a=14 => a=5,6, b=8,4. L=3a=16,8 lub L=2b=16,8 – to samo. Więc niezależnie od orientacji, bok wychodzi 16,8. Ale 16,8 * 4 = 67,2. Może w zadaniu chodzi o to, że prostokąty są jednakowe, ale niekoniecznie wszystkie tej samej orientacji? Na przykład kwadrat podzielony na 6 prostokątów może być inaczej – czasem dzieli się go na 3 prostokąty wzdłuż jednej przekątnej? Nie, raczej prostokąty są prostopadłe do boków. Zauważmy: jeśli obwód każdego prostokąta to 28, to suma długości boku krótszego i dłuższego to 14. Niech krótszy bok to x, dłuższy to y. W kwadracie: jeśli prostokąty są pionowe i jest ich 6, to mogą być ułożone w 2 kolumny i 3 rzędy, wtedy bok kwadratu to 2x (poziomo) i 3y (pionowo). Równanie: 2x = 3y. Rozwiązanie: x=8,4, y=5,6. To daje obwód kwadratu 67,2. Ale może prostokąty są poziome? Wtedy w 3 kolumnach i 2 rzędach: bok kwadratu to 3x i 2y, czyli 3x=2y, to samo. Więc zawsze 3x=2y i x+y=14. Rozwiązanie: x=5,6, y=8,4 (lub odwrotnie). Zatem obwód kwadratu to 4*(3x) = 12x = 12*5,6=67,2 lub 4*(2y)=8y=8*8,4=67,2. Żadna z odpowiedzi. Sprawdźmy, czy może któraś odpowiedź spełnia warunki: jeśli obwód kwadratu to 48, to bok 12. Wtedy z 2x=12 (dla 2 kolumn) x=6, oraz 3y=12 y=4. Obwód prostokąta: 2*6+2*4=12+8=20, a nie 28. Jeśli obwód 96, bok 24: x=12, y=8, obwód prostokąta: 24+16=40. Jeśli obwód 84, bok 21: x=10,5, y=7, obwód: 21+14=35. Jeśli obwód 144, bok 36: x=18, y=12, obwód: 36+24=60. Żadne nie daje 28. Więc może moje założenie o układzie jest błędne. Poszukajmy typowego zadania: kwadrat podzielony na 6 jednakowych prostokątów, obwód każdego 28, obwód kwadratu? Często rozwiązanie: niech a – krótszy bok prostokąta, b – dłuższy. Z podziału: 3a=2b (jeśli prostokąty są poziome w 3 rzędach) lub 2a=3b (jeśli pionowe w 2 rzędach). W obu przypadkach a+b=14. Rozwiązujemy: 3a=2b i a+b=14 => mnożąc drugie przez 2: 2a+2b=28, ale 2b=3a, więc 2a+3a=28 => 5a=28 => a=5,6; b=8,4. Obwód kwadratu: 4*3a=12a=67,2 lub 4*2b=8b=67,2. To nie jest całkowite. Ale może prostokąty nie są ułożone w prostokątną siatkę? Inny podział: kwadrat podzielony na 6 prostokątów może być tak, że dzielimy go dwiema liniami poziomymi i jedną pionową (lub odwrotnie), wtedy powstają 3 prostokąty w jednym rzędzie i 2 w drugim? To daje 2 kolumny i 3 rzędy, czyli to samo. Więc zawsze mamy 2 i 3. Może jednak prostokąty nie są jednakowej orientacji? Na przykład 4 prostokąty w rogach i 2 w środku? Nie, raczej jednakowe. Zauważmy, że w kluczu odpowiedź A. 48. Spróbujmy znaleźć takie a i b całkowite, że 2a+2b=28 => a+b=14, oraz 3a=2b (lub 2a=3b). Z 3a=2b => b=1,5a. Podstawiając do a+b=14: a+1,5a=14 => 2,5a=14 => a=5,6 – niecałkowite. Jeśli a=6, to b=8, ale wtedy 3a=18, 2b=16 – nie równa się. Jeśli a=4, b=10, to 3a=12, 2b=20 – nie. Więc nie ma całkowitych. Ale odpowiedzi są całkowite. Może więc obwód prostokąta nie jest sumą 2a+2b, tylko czymś innym? Nie, obwód prostokąta to 2*(a+b). Więc a+b=14. Może błąd w interpretacji „podzielony na 6 jednakowych prostokątów” – może prostokąty są jednakowe, ale nie przylegają w prosty sposób? Inna możliwość: kwadrat podzielony na 6 prostokątów może oznaczać, że dzielimy go na 3 równe części w jednym kierunku i na 2 w drugim, ale prostokąty mogą być obrócone? Nie. Zróbmy rysunek mentalnie: jeśli mamy kwadrat i dzielimy go na 6 jednakowych prostokątów, najprościej narysować 2 linie równoległe do jednego boku i 1 linię równoległą do drugiego boku (lub odwrotnie). Wtedy otrzymamy 3 rzędy i 2 kolumny (lub 2 rzędy i 3 kolumny). W każdym razie stosunek boków prostokąta wynika z równania: jeśli bok kwadratu to L, to w jednym kierunku L dzieli się na m części, w drugim na n części, gdzie m*n=6. Możliwości: m=2, n=3 lub m=3, n=2. Wtedy boki prostokąta to L/m i L/n. Obwód prostokąta: 2*(L/m + L/n) = 28. Czyli L*(1/m + 1/n) = 14. Dla m=2, n=3: L*(1/2+1/3)=L*(5/6)=14 => L=14*6/5=16,8. Dla m=3, n=2: to samo. Obwód kwadratu=4L=67,2. Więc zawsze 67,2. Dlaczego w kluczu jest 48? Może w zadaniu jest inaczej: „Obwód każdego z tych prostokątów jest równy 28” – może chodzi o sumę obwodów wszystkich? Nie, każdego. Może prostokąty nie są prostopadłe do boków? Albo kwadrat nie jest podzielony na prostokąty przylegające? Zostawmy – skoro w kluczu jest A. 48, to może trzeba przyjąć, że prostokąty są ułożone w 6 kolumn (lub 6 rzędów)? Wtedy m=6, n=1, ale to by dało prostokąty bardzo wąskie. Wtedy L/6 i L. Obwód prostokąta: 2*(L/6 + L)=2*(7L/6)=7L/3=28 => L=12. Obwód kwadratu=4*12=48. O! To daje odpowiedź A. 48. Czyli kwadrat podzielony na 6 jednakowych prostokątów może być interpretowany jako podział na 6 pionowych prostokątów obok siebie (wszystkie pionowe, jeden obok drugiego). W opisie rysunku jest: „Kwadrat podzielony na sześć jednakowych pionowych prostokątów”. To znaczy, że prostokąty są ułożone w jednym rzędzie, wszystkie pionowe, czyli kwadrat jest podzielony na 6 równych kolumn. Wtedy każdy prostokąt ma szerokość = bok kwadratu / 6, a wysokość = bok kwadratu. Obwód takiego prostokąta: 2*(a + b) = 2*(L/6 + L) = 2*(7L/6) = 7L/3. Mamy 7L/3 = 28, więc L = 28 * 3 / 7 = 12. Obwód kwadratu = 4*12 = 48. Zgadza się z odpowiedzią A. Wcześniej zakładałem podział na 2 lub 3 kolumny, ale opis „pionowych prostokątów” sugeruje, że wszystkie są ustawione pionowo jeden obok drugiego, czyli jest ich 6 w rzędzie. Wtedy to ma sens. Zatem poprawne rozwiązanie.

Niech bok kwadratu to $L$. Każdy z 6 jednakowych pionowych prostokątów ma wymiary: szerokość $\frac{L}{6}$ (bo dzielą bok poziomy na 6 równych części) i wysokość $L$ (cały bok pionowy). Obwód prostokąta: $2 \cdot \left( \frac{L}{6} + L \right) = 28$.

Obliczamy: $2 \cdot \frac{7L}{6} = 28$, czyli $\frac{7L}{3} = 28$. Mnożymy obie strony przez 3: $7L = 84$, więc $L = 12$.

Obwód kwadratu: $4L = 4 \cdot 12 = 48$.

Odpowiedź: $\boxed{A}$.

‹ Poprzednie zadanieNastępne zadanie ›

Cały arkusz: Egzamin ósmoklasisty 2024 · Czerwiec · wszystkie arkusze — egzamin ósmoklasisty